2007'den Bugüne 81,431 Tavsiye, 25,868 Uzman ve 18,108 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Sınav Kaygısı Hakkında Merak Edilenler
MAKALE #15397 © Yazan Psk.Serhat DAMAR | Yayın Eylül 2015 | 1,519 Okuyucu
Sınav Kaygısı Nedir?

Öğrencilerin yaşamlarında önemli, belirleyici niteliğe sahip sınavların hazırlık dönemlerinde veya sınav esnasında ortaya çıkan ve öğrencinin performans düzeyinde bozulmaya neden olan, belirgin bedensel hislerin de eşlik ettiği bir kaygıdır.

Sınav Kaygısının Belirtileri Nelerdir?

Sınav kaygısının belirtileri 2 gruba ayrılabilir. 1. gruptaki belirtiler, bedensel belirtilerdir ki bunların en yaygın görülenleri kalp atışlarında hızlanma, göğüste sıkışma ve ağrı hisleri, soluksuz kalma hisleri ve nefes almakta güçlük, terleme, sıcak basması, üşüme, titreme hisleri, karın bölgesinde ve midede belli belirsiz rahatsızlık hisleri ve mide bulantısıdır.

2.gruptaki belirtiler, zihinsel belirtilerdir ve bu belirtileri sınav kaygısı hisseden öğrencinin düşüncelerinde çok net olarak görebiliriz. Düşünceler ve beklentiler olumsuzdur. “Bu sınavda amaçladığım puanı alamayacağım” ya da “İstediğim okula girmek için ihtiyacım olan puana ulaşabilmem imkansız” ya da “Bu sınavdan başarısız olacağım ve herkes benim başarısızlığımla alay edecek” gibi olumsuz düşünceler ve olumsuz beklentiler sınav kaygısı hisseden öğrencinin zihninde hızla döner. Sınav kaygısının kendi kısır döngüsüne bağlı olarak, zihinsel belirtiler bedensel belirtileri artırıcı ve şiddetlendirici etki yapar. Öğrencinin bedeninde hissettiği belirtilerin şiddeti başlangıçta düşükken, zihinsel belirtilerin, yani olumsuz düşüncelerin ve olumsuz beklentilerin etkisiyle bedensel belirtilerin şiddeti artmaya başlar.

Sınav Kaygısı Neden Olur?

Sınav kaygısı için birlikte çalıştığım öğrencilerle yaptığım görüşmelerde konuştuklarımızı göz önünde bulundurursak, sınav kaygısının temelinde 2 neden bulunur. Bunların her ikisi de öğrencilerin zihinlerinde gerçekleşir. Her ikisi de düşüncelerden oluşur. Birincisi, kendimizle ve hedeflerimizle ilgili düşüncelerimizdir. Kendimizle ve hedeflerimizle ilgili düşüncelerimize örnekler: “Benim bu sınavdan başarılı olmam imkansız”, “Bu sınavdaki soruların neredeyse tamamını doğru ve eksiksiz çözmeliyim”, “Sınavdaki sorunlardan birinde zorlanmam, sınavda başarısız olacağımı gösterir”.

İkinci neden ise, diğer insanların bizi nasıl gördükleriyle ilgili düşüncelerdir. Diğer insanların bizi nasıl gördükleriyle ilgili düşüncelerimize örnekler: “Sınavdan başarılı olursam annem ve babam sevinecek, benle gururlanacaklar”, “Başarılı olamazsam insanlar benim neden başarısız olduğumu düşünürler”, “Eğer başarısız olursam dersanedeki arkadaşlarım ve öğretmenlerim benim gerizekalı olduğumu düşünecekler”.

Sınav Kaygısının Sınav Performansına Etkisi Nedir?

Sınav kaygısı, sınav sırasında öğrencinin bedensel ve ruhsal olarak gerginleşmesine neden olur. Bedensel ve ruhsal gerginleşme ve kaygı duygusu, insanın performans göstermesi gereken diğer durumlarda olduğu gibi, sınav durumunda da öğrencinin performansını bozar. Öğrencinin kapasitesini ortaya koymasını ve yapabileceklerini göstermesini engeller, performansı ketler. Bu ketlenme sonucu, öğrenci deneme sınavlarında ya da evde test çözerken kolayca çözdüğü soruları gerçek sınavda çözmekte zorlanır. Bazen soru çözme aşamasına geçmekte ciddi sorunlar yaşar çünkü soruya odaklanamaz. Tüm bu etkileri göz önünde alındığında, sınav kaygısının sınav performansını bozucu etkiye sahip olduğu görülmektedir.

Sınav Kaygısının Sınav Sonucuna Etkisi Nedir?

Sınav kaygısı, öğrencinin sınava yönelik hazırlık sürecine ve sınav sırasındaki performansına zarar verir. Sınava hazırlık aşamasında sınav kaygısı nedeniyle bazı öğrenciler kendilerini “perişan” ve “çaresiz” hissettiklerini bildirmektedir. Perişanlık ve çaresizlik hislerine teslim olunarak geçirilen sınava hazırlık döneminin sonunda nasıl bir sınav sonucu alınabilir ki? Bu hislere yenik düşen öğrencilerin sınav sonuçları, hem kendilerinin, hem de anne babaların ve öğretmenlerin beklentilerinin çok altındaki puanlardır. Özetle, sınav kaygısı öğrencilerin sınav sonuçlarına olumsuz etki ederek, ulaşabilecekleri maksimum puanları aşağı çekmektedir.

Sınav Kaygısının Aile İçi İlişkilere Etkisi Nedir?

Sınav kaygısından etkilenen çoğu öğrencinin aile içi ilişkileri de sınav kaygısının olumsuz etkilerinden zarar görmektedir. Sınav kaygısı nedeniyle gerginleşen öğrenciler, bazen hissettikleri bunaltının dışavurumu olarak anne baba ve kardeşleriyle tartışmakta, çatışmalar yaşamaktadırlar. Çoğu anne baba, evlatlarının sınav kaygısına bağlı olarak yaşadığı perişanlık ve çaresizlik karşısında başta çocuklarının sağlığı için, ikinci olarak da sınavdan alacakları puan için endişelenmektedirler. Sınav kaygısı nedeniyle, sınava hazırlık dönemi ve sınavın kendisi, olağanüstü bir duruma dönüşür.

Sınav Kaygısı Terapisi Nedir?

Sınav kaygısı psikolog olarak benim 12 yıldan uzun süredir çalıştığım bir kaygı sorunudur. Sınav kaygısı psikolog desteğiyle çözülebilen bir problem olup, sınav kaygısı terapisine olumlu yanıt verir. Sınav kaygısı terapisi, öğrencilerin sınav kaygısının yarattığı bedensel ve zihinsel belirtileri ele alan ve sınav kaygısıyla başetmeyi amaçlayan bir terapi yöntemidir. İstanbul’da çok sayıda psikolog seçeneğinin bulunduğu, sınav kaygısına ve sınav stresine yönelik sistematik çalışmalardan oluşan sınav kaygısı terapisinde öncelik, öğrenciyle sağlam bir ilişki kurulmasıdır. Bilişsel Davranışçı Terapi, sınav kaygısında son derece etkili bir terapidir bu nedenle de ben sınav kaygısı üzerine çalıştığım öğrencilerle bilişsel davranışçı terapinin tekniklerini kullanıyorum. Bilişsel Davranışçı Terapi ile sınav kaygısını yenme amacıyla tanışmış olan öğrenciler, bu terapi yaklaşımının son derece pratik ve kısa süreli bir psikoterapi olduğunu, sadece konuşmadan ve sohbetten ibaret olmadığını görmüşlerdir. Bazı terapi yaklaşımlarında sınav kaygısı sadece konuşma ile çözümlenmeye çalışılır ki, bence bu imkansızdır. Sadece konuşmak belki öğrenciyi bir nebze rahatlatabilir ancak sınav kaygısına yönelik yapılabilecek birçok çalışma vardır ve bunların öğrenciye verilmesi çok daha yararlı olacaktır. Bunlar arasında egzersizler (derin gevşeme egzersizleri, duyusal odaklanma egzersizleri, nefes egzersizleri) ve öğrencinin düşüncelerinde gerekli değişimi sağlamaya yönelik olarak ve kişiye özel hazırlanan yazılı düşünce ödevleri sayılabilir. Bu anlamda, Bilişsel Davranışçı Terapi, çok zengin bir terapi yaklaşımıdır ve diğer bozukluklarda olduğu gibi, sınav kaygısında da etkilidir.

Sınav Kaygısı Terapisi Nasıl Yardımcı Olur?

Sınav kaygısı terapisi, öğrencinin düşüncelerinde, beklentilerinde ve davranışlarında bazı değişiklikler yapar. Düşüncelerinde, beklentilerinde ve davranışlarında amaçlanan değişim gerçekleştiğinde, önceden sınav kaygısını yoğun olarak hissetmiş olan öğrenci artık ya hiç sınav kaygısı hissetmeyecektir, ya da hissettiği sınav kaygısı çok düşük düzeyli olduğu için bunu kontrol edebilmesi son derece kolay olacaktır. Sınav kaygısını kontrol altına alabilen bir öğrenci, sınav sırasında kaygıya bağlı bir olumsuzluk yaşamamakta, bu sayede sınavda maksimum performansını ortaya koyabilmektedir.

Sınav Kaygısı Terapisi Gerçekten Etkili mi?

Bilişsel davranışçı sınav kaygısı terapisi gerçekten etkilidir. Sınav kaygısı alanında uygulanan modern psikoterapi ekolleri arasında en yaygın kabul gören, Avrupa’da ve ABD’ de en çok uygulanan terapi modellerinden biridir. Sınav kaygısı alanında benim 12 yıldan uzun süredir yaptığım çalışmalar, sınav kaygısı terapisine katılan öğrencilerle sınav sonrası yaptığım değerlendirme görüşmeleri de bilişsel davranışçı terapinin sınav kaygısı konusunda gerçekten etkili olduğunu gösteriyor. Neden etkili? Etkili olmasının başlıca nedeni, çok kapsamlı ve zengin içeriğe sahip bir terapi olması olabilir. Sınav kaygısını oluşturabilecek tüm önemli noktalar hassasiyetle ele alınıyor, ve her biri için yapılması gerekenler terapi sürecinde sınav kaygısı olan öğrenciye veriliyor. Ayrıca, tümüyle bireyselleştirilmiş, kişiye özel yazılı ödevlerle bilişsel davranışçı terapinin sınav kaygısı üzerindeki etkisi daha da güçleniyor. Aslında sınav kaygısı üzerine yapılan her çalışmada belirli yöntemler ve belirli çalışmalar olmalı. Sadece konuşma ve sohbet olmamalı çünkü sadece konuşma ve sohbetin yararlı olabileceğini düşünmek bence sınav kaygısını hafife almak olur. Şöyle de düşünülebilir: Sadece konuşma ve sohbet yeterliyse, öğrenciler anne babalarıyla, öğretmenleriyle ve arkadaşlarıyla konuşup sohbet ederek sınav kaygılarını neden yenemiyorlar? Sınav kaygısı hafife alınarak yenilemez, ne olduğu bilinerek ve doğru yoldan gidilerek yenilir. Bilişsel davranışçı terapinin bize ve öğrencilere doğru yolu çok net olarak tarif ettiğini düşünüyorum. Ben de bilişsel davranışçı ekolden yetişmiş bir psikoterapist olarak 12 yıldan uzun bir süredir, bana sınav kaygısı için gelen öğrencilere doğru olan bu yolu, sınav kaygısından çıkış kapısını göstermeye çalışıyorum.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Sınav Kaygısı Hakkında Merak Edilenler" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.Serhat DAMAR'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.Serhat DAMAR'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Serhat DAMAR Fotoğraf
Psk.Serhat DAMAR
İstanbul
Psikolog
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi3 kez tavsiye edildiİş Adresi Kayıtlı
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.Serhat DAMAR'ın Makaleleri
► Koçluk Mesleği Hakkında Merak Edilenler Uzm.Psk.Dnş.Sibel DEMİR SARIOĞLU
► Panik Atak Hakkında Merak Edilenler Uzm.Psk.Evin AYDIN
► Psikoterapi Sürecine Dair Merak Edilenler Uzm.Psk.Abdullah ALPASLAN
► Dikkat Eksikliğiyle İlgili Merak Edilenler Uzm.Psk.Esra SAVAŞ KAPLAN
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,108 uzman makalesi arasında 'Sınav Kaygısı Hakkında Merak Edilenler' başlığıyla benzeşen toplam 41 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


05:02
Top