2007'den Bugüne 83,096 Tavsiye, 26,200 Uzman ve 18,428 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!



Çocuklarda Özel Öğrenme Güçlüğü
MAKALE #16222 © Yazan Uzm.Psk.Gizem HÜNERLİ | Yayın Şubat 2016 | 2,126 Okuyucu
Öğrenme Bozukluğu

Disleksi olarak da bilinen Özel Öğrenme Güçlüğü ya da Öğrenme Bozukluğu, zeka düzeyi normal ya da normalin üstün olan bireylerin, testlere göre, yaş, zeka düzeyi ve aldığı eğitim göz önünde bulundurulduğunda, okuma, matematik ve yazılı anlatım düzeyinin beklenenin altında olmasıyla tanısı konulan bir bozukluktur. Kısaca, bireyin bilgiyi öğrenirken zorlanması ile ortaya çıkan bir öğrenme güçlüğüdür.
Öğrenme Bozukluğu bireyin hayatının birçok alanında etkisini göstermektedir. Örneğin; öğrenme bozukluğu olan çocukların okul başarısı sıklıkla düşüktür, arkadaşları ile iletişimde sorunlar yaşayabilirler ve bu sebeple zaman zaman bu çocukların zeka düzeyinin düşük olduğu ya da gelişimsel geriliği olduğu düşünülebilir. Oysaki bu bozukluk zeka düzeyi ile ilgi değildir ve sıklıkla zeka düzeyi normalin üstü olan çocuklarda görülür.

Beyin bir bilgiyi dört aşamada işlemektedir. İlk aşama duyu organları yolu ile bilgiyi beynin algılamasıdır. Sonraki aşama algılanan bu bilginin sıraya konması, sınıflanması ve organize edilmesidir. Özel öğrenme güçlüğü olan bireyler bu aşamada sorun yaşayabilmektedir. Üçüncü aşama ise bilginin işlendikten sonra tekrar kullanılmak üzere depolanmasıdır. Özel öğrenme güçlüğü yaşayan bireyler bu aşamada da uzun süreli bellekte, kısa süreli bellekte ve işleyen bellekte sorun yaşamaktadırlar. Son aşama ise depolanan bilginin okuma, yazma, jest ve mimikler yoluyla ifade edilmesidir ve bu aşamada da özel öğrenme bozukluğu olan bu bireyler sık sık sorun yaşamaktadırlar.

Öğrenme Bozukluğu’nun Nedenleri
Öğrenme Bozukluğu’nun nedeni henüz tam olarak bilinmemektedir. Yapılan çalışmalar aileden geçişin önemli bir faktör olduğunu göstermektedir. Yani anne ve babasında Öğrenme Bozukluğu olan çocuklarda daha fazla görülmektedir. Bununla beraber beyin fonksiyonları ile ilişkili olmasından dolayı çevresel faktörler ve biyolojik faktörlerde önemli bir etmendir. Özellikle doğum öncesi, doğun sırası ve doğum sonrasında yaşanan bebeğin gelişimini olumsuz etkileyecek çevresel faktörlerin varlığı öğrenme bozukluğu için risk oluşturmaktadır.

Öğrenme Bozukluğu’nun Belirtileri Nelerdir
Öğrenme Bozukluğu gelişimsel bir sorundur ve bireyin doğumu ile başlar, sanıldığı gibi eğitim sürecinde edinilmez. Ancak Öğrenme Bozukluğu için risk taşıyan çocuklar bilgi ve becerilerin öğrenilmeye başladığı ve iletişimin ön planda olduğu okul öncesi dönemde öğrenme sorunları yaşamaya başlarlar. Bu nedenle sıklıkla okul öncesi dönemde fark edilebilir. Ancak okul öncesi dönemde tanı koymak oldukça güçtür, bu sebeple fark edilen belirtiler sonrasında hemen tanı konmaz, öğrenme bozukluğu riski olarak değerlendirilir.
Yaş ve gelişim dönemlerine göre belirtiler değişiklik göstermektedir. Erken dönem belirtileri, dil gelişiminde gecikme, kelimeyi bulma ve isimlendirmede zorluk, kelimeleri sıklıkla karıştırmak, kelimeleri öğrenmede güçlük, makas kullanma, bağcık bağlama gibi motor becerilerde güçlük, dikkat ve konsantrasyon gerektiren oyunları reddetmek ve odaklanmada güçlük, yönleri ve yönergeleri karıştırma, benzerlik ve farklılıkları kavramada güçlük, renk, yön, sayı gibi kavramları öğrenmede güçlük şeklinde sıralanabilir.
Belirtilerin daha fazla fark edildiği ve Öğrenme Bozukluğu tanısı konulan dönem genellikle ilköğretim dönemidir. İlköğretim dönemi belirtileri;
- Düşük okul başarısı,
- Harflerin seslerini öğrenmede zorluk, harfleri karıştırma, heceleri ayırmada zorluk, satır karıştırma, okuduğunu anlamakta ve anlatmakta zorlanma, yavaş okuma gibi düşük okuma becerileri,
- Yazıları yavaş, okunaksız ve sıklıkla kelime ve harfleri ters yazma, yazarken boşluk bırakmama, imla ve noktalama hataları yapma gibi düşük yazma becerileri,
- Sayı kavramını anlamakta güçlük, matematik sembollerini öğrenememe veya karıştırma, işlem sırasını doğru takip edememe, çarpım tablosunu ve saati öğrenmekte zorlanma gibi düşük aritmetik beceriler,
- Haftanın günlerinin, ayların, mevsimlerin, sayıların, alfabenin harflerinin sırasını karıştırma, okuduğu ya da dinlediği hikayelerdeki olayların sırasını karıştırma gibi düşük sıraya koyma becerisi,
- Dikkatin kısa süreli olması ve kolay dağılması,
- İlişki kurma ve sürdürmekte zorlanma şeklinde sıralanabilir.

Belirtilerin de işaret ettiği gibi Öğrenme Bozukluğu’nun alt grupları vardır. Okuma bozukluğunun yoğun olduğu alt grup Disleksi, yazı bozukluğunun yoğun olduğu alt grup Disgrafi, aritmetik bozukluğun yoğun olduğu grup ise Diskalkuli olarak adlandırılmaktadır.
Belirtilerin erken dönemde fark edilmesi ve müdahale edilmesi oldukça etkili olmaktadır. Bu nedenle anne babalara ve okul öncesi dönem öğretmenlerine büyük bir görev düşmektedir. Ülkemizde yapılan çalışmalar göstermektedir ki, ailelerin çocuklarının öğrenme düzeylerindeki farklılığı ortalama 5 yaş döneminde fark etmekte ancak beklemeyi tercih etmesi ya da nereden yardım alacağını bilemediğinden ilerleyen dönemlerde yardım arayışına girmekte ve soruna müdahale gecikmektedir.

Anne Babalara Öneriler
- Belirtileri fark ettiğinizde mutlaka bir uzmana danışın,
- Çocuğunuzu değiştirmeye ve düzeltmeye çalışmadan olduğu gibi kabul edin, onu her şekilde kabul ettiğinizi çocuğunuza gösterin,
- Çocuğunuzu diğer çocuklara kıyaslamayın,
- Özellikle çalışma alışkanlığı için beraber bir program oluşturun,
- Zor ve karışık işleri, ödevleri parçalara ayırın,
- Çocuğunuzun güçlü ve güçsüz yönlerini keşfedin,
- Başarılarını sözel olarak ödüllendirin,
- Başarısız olsalar dahi çabalarını takdir edin,
- Öğretmenleri ile mutlaka iletişimde olun,
- Çocuğunuzun kendini yeterli hissettiği alanlara yönlendirin, özgüven duygularının gelişmesine yardımcı olun,
- Sosyal ortamlara katılması için teşvik edin,
Özel öğrenme bozukluğunda alınabilecek desteklerden bir diğeri de özel eğitim olmalıdır. Sıklıkla bu çocuklar özel eğitime ihtiyaç duymaktadırlar. Birebir yürütülecek dersler için özel öğretmenler faydalı olacaktır. Aynı zamanda özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri de özel öğrenme güçlüğü destek eğitim programı kapsamında hizmet vermektedirler. Destek eğitim programında sıklıkla dil, algı, dikkat ve konsantrasyon, kavram, motor gelişim, sıralama ve organizasyon gibi alanlarda çalışmalar yapmaktadırlar. Bununla beraber çocukların öğrenmeye hazırlık becerilerini geliştirmeleri, okuma yazmaya hazırlık ve okuma yazma becerilerini geliştirmeleri, matematik becerilerini geliştirmeleri, sorun çözme, akıl yürütme, kıyas yapabilme ve analitik düşünebilme becerilerini geliştirebilmeleri amaçlanmaktadır.

Öğrenme Bozukluğu’nun Tedavisi

Öğrenme Bozukluğu hastalık değil, öğrenmeyle ilgili zihinsel süreçlerde bir farklılıktır. Bu sebeple yapısal bir bozukluk olduğundan dolayı, bu sorunun tamamen ortadan kalkması söz konusu değildir. Öğrenme Bozukluğu’nda ilaç tedavisi sıklıkla etkili olmamaktadır. Öğrenme Bozukluğu ile baş etmek için özel eğitim ve psikoterapi en uygun olan yoldur. Özel eğitim ve psikoterapi ile çocuklar nasıl öğreneceği ve nasıl çalışacağını öğrenecek, kendi gerçeğini benimseyecek, çocuğa benlik ve güven kazandıracak ve bu sayede ailenin ve çocuğun bu bozuklukla baş etmesini kolaylaştıracaktır.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Çocuklarda Özel Öğrenme Güçlüğü" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Uzm.Psk.Gizem HÜNERLİ'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Uzm.Psk.Gizem HÜNERLİ'nin izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Gizem HÜNERLİ Fotoğraf
Uzm.Psk.Gizem HÜNERLİ
İzmir (Online hizmet de veriyor)
Uzman Psikolog
Uzman Psikolog & Aile Danışmanı
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi33 kez tavsiye edildiİş Adresi KayıtlıTavsiyeEdiyorum.com'u sıkça ziyaret ediyor.
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Uzm.Psk.Gizem HÜNERLİ'nin Yazıları
► Özel Öğrenme Güçlüğü Psk.Sibel YALMAN
► Özel Öğrenme Güçlüğü Psk.Gülten İKİZOĞLU
► Özel Öğrenme Güçlüğü Nedir? Psk.Dnş.Alaaddin DEBGİCİ
► Özel Öğrenme Güçlüğü (Disleksi) Psk.Dnş.Ertan GÖRGÜ
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,428 uzman makalesi arasında 'Çocuklarda Özel Öğrenme Güçlüğü' başlığıyla benzeşen toplam 23 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Bahar Yorgunluğuna Dikkat Ağustos 2016
► Sosyal Jet-Lag Sendromu Ağustos 2016
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


11:23
Top