2007'den Bugüne 78,246 Tavsiye, 25,282 Uzman ve 17,533 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!



Aile Tutumlarının Çocuklar Üzerindeki Etkileri
MAKALE #20095 © Yazan Psk.İlkten ÇETİN | Yayın YENİ Kasım 2018 | 275 Okuyucu
AİLE TUTUMLARININ ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
Çocukların davranışlarını, gelecekte ise kişiliklerini oluşturan, anne ve babaların çocukla kurduğu ilişkilerin bütünüdür. Bebeklikten başlayan bu davranış ve kişilik oluşturma sürecinde anne ve babanın çocukla her teması, onunla kurdukları her iletişim şekli, ses tonları, beden dilleri, olaylar karşısındaki yaklaşım tarzları çocuğun şekillenmesini sağlar.
Tutum sözcüğü kelime olarak belirli bir olay, konu vb. hakkındaki duygu, düşünce ve davranış örüntülerimizi ifade eder. Bu haliyle düşünüldüğünde elbette değiştirilebilir olduğu da anlaşılmaktadır. Yani tutumlar konusunda bilgi edinilmesi ve farkındalık kazandırılması, insanların tutumlarını değiştirmesini ve bilinçli seçimler yapabilmesini beraberinde getirir.
Günümüzde insanlar yeni bir şeyler öğrenirken her öğrendikleri konu ile ilgili mutlaka bir kurstan ya da eğitimden geçerler. Bilgisayar yaşantımıza girdiğinden beri belki de insanlara en çok verilen eğitim bilgisayar eğitim kurslarıdır. Araba kullanılmak istendiğinde ilk yapılması gereken de iyi bir kursa gitmek ya da konuyla ilgili, deneyim sahibi iyi bir öğreticiden kurs almaktır. Bu örnekler gibi insan yaşantısında yer edinerek yaşam sürecine girecek olan her dış unsurun bir eğitimi alınır. Yaşamın en değerli varlığı çocuklar yaşantılara girmeden önce ise belki çok az bir anne-baba grubu onlara karşı tutumları konusunda bir eğitimden geçer. Oysaki çocuklar dünyaya geldikleri andan itibaren davranışları, düşünceleri, tepkileri, duyguları, algıları kısacası kişilikleri anne babalarıyla kurdukları iletişim ile birlikte şekillenir.
Geleceğin sağlıklı ve güvenli adımlarının ilklerini anne ve babalarının tutumları ve kurduğu iletişim yolu üzerinde atarlar. Eğer anne ve babaların gösterdiği bu yol onun kişilik gelişimine olumlu etki sağlayacak bir zeminde gelişiyorsa çocukların da adımları o denli güçlü ve kişilikleri de olumlu özelliklerle donatılmış olur. Anne babaların gösterdiği yol geleneksel ve çoğu zaman yanlış tutum ve bilgilerin etkisinde gelişiyorsa o zaman da çocukların adımlarında zayıflıklar ve kişiliklerinde de olumsuz etkilerin izlerini görmek mümkün olmaktadır. Bu konu ile ilgili Yavuzer, kişiliğin oluşumunda gerekli olan özdeşleşmenin aile içinde sağlandığını belirtir. Genellikle anne, baba, amca ya da dayı gibi aile içinden bir yetişkin olan bu üyenin bozuk bir kişilik yapısına sahip olması halinde, bu kötü davranış örneğinin çocuğa da yansıma olasılığı vardır.
Annesinden gerekli ilgi ve sevgiyi alamayan bir çocuğun davranış ve kişilik gelişimi ile gerekli ilgi ve sevgiyi alan bir çocuğun davranış ve kişilik gelişimi birbirinden farklı seyreder. Babanın ev içerisinde aşırı otoriter bir tutumda olması ile ev içerisindeki anne ve babanın eşit ve demokratik tutumlarda olması da çocukların davranış ve kişilik oluşumunu farklı yönlerde etkiler. Tüm bu tutumlarla birlikte en vahim olanı ise anne ve babaların tutumlarının etkileri konusunda haberdar olmamalarıdır.
Konu ile ilgili alan yazın incelendiğinde anne baba ve çocuklar arasındaki iletişim sorunlarının milattan önce 3500’e yani Sümerlere dek gittiği görülür. Burada yatan asıl sorun ise bu yıllardan günümüze dek gelen anne baba tutumları konusunda anne ve babaların bilgi sahibi olmamalarıdır. Yani sorun yüzyıllar, binyıllar boyunca anne ve babaların çocuk yetiştirmede kendi anne ve babalarından gördüklerini uygulaması ile ilgilidir. Düşünebiliyor musunuz , zaman hızla gelişip yenilenirken anne ve babalar çocukları ile iletişimlerinde iki bin yıllık yöntemlerle hareket etmektedir.
Anne ve babalar gereken eğitimden uzak kaldıkça kendi anne babalarından öğrendikleri geleneksel eğitimi ve sağlıksız iletişim yöntemlerini de ev içerisinde uygulamaya devam edeceklerdir. Bu durum ise bazı evlerde baskı ve otoriteyi ön plana çıkarırken bazı evlerde ise aşırı koruyuculuğun ya da ilgisizliğin ve tutarsızlığın anne baba tutumu olarak ön plana çıkarabilmektedir. Üstelik bu konuyla ilgili olan en önemli nokta ise gerekli eğitim anne babalara verilmedikçe anne babaların ev içerisinde kullandıkları bu sağlıksız ve geleneksel tutumların doğru tutum olduğunu düşünmelerine yol açacaktır.
Ev ortamında aşırı korkunun hakim olduğu çocuklar kendine güvensiz ve silik davranış özellikleri gösterirken, aşırı koruyucu tutumların olduğu ev ortamlarında yetişen çocuklarda da bağımlı kişilik özellikleri ön plana çıkacaktır.
Çocuğun duygusal, düşünsel, sosyal dünyasını şekillendiren aile yani anne baba tutumları değişik bir çok kaynakta farklı kategorilerde değerlendirilse de temelde beş boyutu vardır. Bunlar:
1. Aşırı Koruyucu Anne Baba Tutumları
2. Otoriter Anne Baba Tutumları
3. İlgisiz Anne Baba Tutumları
4. Tutarsız/Kararsız Anne Baba Tutumları
5. Demokratik Anne Baba Tutumları
Olarak değerlendirilebilir.
Genel olarak aşırı koruyucu anne baba tutumlarının hakim olduğu ev ortamlarında çocuk adeta bir kafes ardında gibidir. Her türlü sorundan koruyup kollanarak yetiştirilen çocukta bağımlı davranış ve kişilik özellikleri oluşur.
Otoriter tutumların yaygın olduğu ev ortamında ise baskı ve güç ilişkileri vardır. Otorite karşısında boyun eğme, ses çıkarmama vb. gibi durumlar çocukta özgüven eksikliğine, kendine yabancılaşmasına ve gelecekte de kendini ifade etme ile ilgili sorunlar yaşamasına neden olacaktır.
İlgisiz tutumların yaygın olduğu durumlarda sürekli ilgi arayışında olan çocuğun sosyal ortamlarda kurallar, sınırlar vb. gibi konularda sorunlar yaşanmasına, yaşadığı sorunlara doğru çözümler üretememesine, ev içerisinde gideremediği ilgi ihtiyacını yanlış ortamlardan gidermeye çalışmasına ve bununla birlikte yeni sorunların ortaya çıkmasına neden olur.
Kararsız ve tutarsızlığın hakim olduğu ev ortamlarında ise yine kurallar ve sınırlar konusunda belirsizlik yaşayan çocuk için sosyal yaşam da da bu belirsizlikler ve bulunduğu her ortamı kendine göre ayarlamaya dönük davranışlar ortaya çıkar. Okullarda disiplin sorunları yaşayan çocuklar genellikle bu aile örüntüsü içinde yetişmişlerdir. Sorumluluklar konusunda da anne ve babadan benzer tutumlarla eğitim almış olan çocuk, yaşam sorumluluklarını yerine getiremeyecektir.
İdeal aile olarak nitelenen demokratik tutumların yaygın olduğu aile ortamında yetişen çocuklarda ise sağlıklı bir özgüven ve kişilik yapısı gelişir. Sınırların ve kuralların olması gerektiği gibi ayarlandığı bu aile ortamında yetişen çocuk, sorumluluklarının ve kendinin farkındadır. Düşüncelerine değer verildiğini bildiği için bulunduğu ortamlarda kendini özgürce ifade eder.
En genel tanımlarla anlatılmaya çalışılan bu tutumlar daha sonraki yazılarda ayrıntılı olarak irdelenecektir.
Yine en genel tanımıyla aile tutumları konusunda bahsedilen bu bilgiler konunun aslında ne kadar da önemli olduğunu vurgular. Ailelerin tutumları konusunda edindiği bu küçük farkındalık ile atacağı adımlar, aile içinde sağlıklı bir iletişim ortamını ve çocukların sağlıklı bir kişilik geliştirmelerini sağlayacaktır.

bu makale; Rehber öğretmen drama eğitmeni çocuk roman yazarı Buket Çetin ve Psikolog İlkten Çetin tarafından hazırlanmıştır
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Aile Tutumlarının Çocuklar Üzerindeki Etkileri" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.İlkten ÇETİN'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.İlkten ÇETİN'in izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     4 Beğeni    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.İlkten ÇETİN'in Makaleleri
► Boşanmanın Çocuklar Üzerindeki Etkileri Uzm.Psk.Dnş.Seval Ulviye AKYOL
► Kanserin Aile Üzerindeki Etkileri Psk.Dnş.Şerife AKSOY
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 17,533 uzman makalesi arasında 'Aile Tutumlarının Çocuklar Üzerindeki Etkileri' başlığıyla benzeşen toplam 21 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Stres ve Stresle Baş Etme Haziran 2018
► Öfke ve Öfke Kontrolü Mayıs 2018
► Erteleme Obsesyonu Haziran 2015
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


10:50
Top