2007'den Bugüne 81,168 Tavsiye, 25,806 Uzman ve 18,067 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
.
Şişmanlığın (Obezite) Genetik Nedenleri
MAKALE #2633 © Yazan Prof.Dr.Metin ÖZATA | Yayın Mart 2009 | 6,203 Okuyucu
ŞİŞMANLIĞIN GENETİK NEDENLERİ VE TÜRKİYE’DEKİ ŞİŞMANLARDA SAPTADIĞIMIZ GENETİK BOZUKLUKLAR


Şişmanlık ve Genetik:
Yapılan bilimsel çalışmalar vücut ağırlığında %30-70 oranındaki değişikliklerin, genetik faktörlere bağlı olduğunu göstermiştir.
Anne ve babası şişman olan çocukların %25’inin şişman olması kalıtım veya genetiğin şişmanlığın ortaya çıkmasında ne kadar önemli olduğunu gösterir. Şişman bir kişinin çocuklarının şişman olma olasılığı şişman olmayan bir kişiye göre 2-3 kat daha fazladır.
Toplumda sık görülen şişmanlığın %90-95’i birçok gendeki bozukluğa bağlıdır yani tıp dilindeki ismiyle polijeniktir. Tek bir gendeki bozukluğa bağlı olarak gelişen şişmanlık ise, toplumda % 5-6 oranında görülür.
İnsanlarda şişmanlığa neden olan önemli genler henüz bilinmemektedir. Çeşitli ülkelerde, şişmanlığa neden olan genleri bulma amacıyla gen taramaları devam etmektedir. Şişmanlığa neden olan genler ortaya çıkarıldığında şişmanlığın tedavisinde büyük atılımların olacağına inanılmaktadır.


Akraba Evliliği Ölümcül Şişmanlığın En Önemli Nedenidir:
Genetik bozukluğa bağlı ölümcül şişmalık veya şiddetli şişmanlık şimdiye kadar 6 gende saptanmıştır ve bunlar dünyada sadece 5-6 aileyi oluşturmaktadır. Bu ailelerin en önemli özelliği ise akraba evliliklerin çok sık olmasıdır. Ölümcül şişmanlığa neden olan akraba evliliklerin önlenmesi ülkemiz için de çok önemlidir.

Gen Bozukluğuna Bağlı Şişmanlıktan Öğrendiklerimiz:

Gen bozukluğuna bağlı şişmanlarda yapılan araştırmalar beynimizin hipotalamus adı verilen bölgesinden salgılanan bazı hormonların iştah ve enerji harcanmasında (kalorileri yakmamızda) çok önemli olduğunu göstermiştir. Bu gen bozuklukları belirlenirken, yağ dokusundan salgılanan leptin isimli hormonun iştah üzerinde ve seks hormonlarının düzenlenmesinde ne kadar önemli olduğu da ortaya çıkmıştır. Bu çalışmalar yağ dokusu fazlalığının da azlığının da sağlığa zararlı olduğunu ortaya koymuştur. Aşırı egzersiz yapan veya maraton koşan bayan atletlerde görülen adet bozukluğunun yağ dokusundan salgılanan leptin hormonun azalmasından ileri geldiği de bu şekilde ortaya çıkmıştır. Belirlenen bu genetik bozukluklar sayesinde yeni ilaç geliştirme çalışmaları başlamıştır; önümüzdeki 10 yıl içinde şişmanlık tedavisinde kullanılabilecek yeni ilaçların da ortaya çıkması beklenmektedir.

Türkiye’deki Şişmanlarda Saptadığımız Genetik Bozukluklar ve Leptin Hormonunun Önemi

1997 yılından bu yana Türkiye’deki şişmanlarda genetik bozuklukları saptamak için çalışma arkadaşlarımla beraber bir dizi bilimsel araştırma yapma olanağım oldu. Bu araştırmalarımız Türkiye’deki aşırı derecede şişman hastaların %4-5’inde melanokortin 4 gen bozukluğu olduğunu ortaya koymuştur. Bu araştırmalarımız sırasında dünyada ilk kez bir Türk ailesinde leptin hormon yetmezliğine bağlı olarak oluşan şişmanlık saptadım.. Bu ailede yapılan leptin hormon tedavisi çok güzel sonuçlar ortaya koydu ve şişman hastalar normal kilolarına kadar zayıfladılar. Yine bu araştırmalarım sırasında şişman kişilerin % 5-6’sında leptin hormonun az salgılandığını saptadım. Kanlarında leptin hormonu düşük şişman kişilerin leptin hormonu ile tedavi edilme olanağı vardır. Bununla birlikte leptin hormonu şu an ilaç olarak piyasada bulunmamaktadır. Yakın gelecekte piyasada satılacağını sanıyorum. Bu nedenle şişmanlarda leptin hormonunu ölçmek faydalı olacaktır.

Dünyada İlk Kez Bir Türk Ailesinde Erişkin Yaştaki Şişmanlarda Saptadığım Leptin Gen Bozukluğu:
Leptin hormonu beyaz yağ dokusundan salgılanan ve dolaşıma girerek beyine kadar ulaşıp orada yaptığı etkiyle iştahı azaltan bir hormondur. Leptin gen bozukluğu durumunda ise kana leptin hormonu verilemez ve bir leptin hormon eksikliği oluşur. Kanda leptin hormonu düşük olunca kişinin iştahı artar ve aşırı yemek yiyerek şişmanlar.
Leptin gen bozukluğunu akraba evliliğinin çok sık rastlandığı bir Türk ailede dünyada ilk kez saptadık. Bu hastalarda, 150 kiloya yakın bir şişmanlık, seks hormonlarında yetersizlik ve buna bağlı olarak adet bozukluğu, seks organlarında gelişim yetersizliği, ergenliğe girememe, şeker hastalığı ve birçok hormon bozukluğu saptandı. Bu hastaların seks hormonlarındaki yetersizlik ve ergenliğe girememe sorununun incelenmesiyle varılan sonuçlar, dünyada ilk kez, yağ dokusundan salgılanan leptin isimli hormonun, insanlarda ergenliğe girme ve seks hormonlarının düzenlenmesinde ne denli önemli olduğunu ortaya koymuş oldu. Yağ dokusu fazlalığının zararları yanında salgıladığı bazı hormonlarla yaşamımız için ne kadar önemli olduğu da ortaya çıkmış oldu.
Çalışmalarımızın sonuçları leptin yetmezliğinin birçok hormon bozukluğuna ve vücut direncinin azalmasına neden olduğunu da göstermiştir. İncelenen ailede 7 şişman çocuğun erken yaşlarda öldüğü de göz önüne alınırsa, leptin hormonunun yaşam için ne kadar gerekli olduğu ortaya çıkmaktadır.

BİR AİLEDE MC4R gen mutasyonu saptadık.

KAYNAKLAR:
1. http://www.diyetdr.com
2. http://www.zayiflamadr.com
3. http://www.gidiyet.com
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Şişmanlığın (Obezite) Genetik Nedenleri" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Prof.Dr.Metin ÖZATA'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Prof.Dr.Metin ÖZATA'nın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Metin ÖZATA Fotoğraf
Prof.Dr.Metin ÖZATA
İstanbul
Doktor "Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları"
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi4 kez tavsiye edildiİş Adresi Kayıtlı
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
.
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Prof.Dr.Metin ÖZATA'nın Makaleleri
► Preimplantasyon Genetik Tanı (Pgt) Prof.Dr.Ercan Mustafa AYGEN
► Genetik Hastalıklar Kaderimiz mi? Dr.Ülkü GÖRMEZ
► Preimplantasyon Genetik Tanı (Pgd) Op.Dr.Mürüde ÇAKARTAŞ DAĞDELEN
► Mide Kanseri ve Genetik Prof.Dr.M.Hakan YÜCEYAR
► Gebelikte Genetik Danışma ve Testler Op.Dr.Kutlugül YÜKSEL
► Hücre, Genetik ve Kanser Hakkında Temel Kavramlar Prof.Dr.Hasan Çağlar UĞUR
► Obezite Dr.Mehmet PORTAKAL
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,067 uzman makalesi arasında 'Şişmanlığın (Obezite) Genetik Nedenleri' başlığıyla benzeşen toplam 84 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Hamilelikte Tsh Yüksekliği ÇOK OKUNUYOR Mayıs 2010
► İnsülin Direnci Diyeti ÇOK OKUNUYOR Mayıs 2010
► Naturel Zayıflama Mayıs 2010
► Metabolizma Diyeti Mayıs 2010
► Guatr Ultrasonu Mayıs 2010
► Guatr Biyopsisi Mayıs 2010
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


10:48
Top