2007'den Bugüne 85,241 Tavsiye, 26,655 Uzman ve 18,979 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!




.
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Modern İnsanın Psikolojik Analizi
MAKALE #7574 © Yazan Psk.İzzet GÜLLÜ | Yayın Ekim 2011 | 11,831 Okuyucu
MODERN İNSANIN PSİKOLOJİK ANALİZİ

Günümüz insanı tek tipleşmiş, aynı tornadan çıkmış bir karakter örüntüsü içersinde görünüyor.

Günümüzün şık giyimli, bakımlı, güzel konuşan, gülmesi, espri biçimi, velhasılı çoğu söz ve eylemi birbirine benzeyen bireylerine kısaca "modern" insan deniliyor.

Peki modern insan sadece bu görünen ve bilinen "kusursuz" yüzünden mi ibarettir?

"Modern birey duygu odaklıdır."

En başta günümüzün insanı duygu odaklı bir yaşam algısına sahiptir. Duygularını her şeyin temel kıstası olarak görür. Olayları nesnel özellikler açısından değil; “Seviyorum, hiç hoşlanmadım, içim ısınmadı, nefret ettim, çok kızdım, itici, gıcık…” gibi duygu odaklı bir anlayışla değerlendirir.

En çok, “Yüreğinin Götürdüğü Yere Git” türü kitaplar okumayı sever. Bu tür kitapların tamamen düzmece olan içeriğine bayılır. Ancak bir gün eşi, “Valla karıcığım bana kızma, ne yapayım, yüreğim götürdü” diyerek başka bir kadına yönelse anında deliye döner. Görülüyor ki modern birey aynı zamanda tutarsızdır. İşine geldiği gibi davranır.

"Modern birey yemeğin tatlısını, duyguların abartılısını sever."

Abartılı sevgi demek olan romantizm onun hayatının en önemli gayesidir. Evliklerde, eş seçiminde hep bu özelliği arar. Tutkulu / abartılı bir sevgiyi gerçek sevginin en güçlü ölçüsü olarak bilir. Oysa ki abartılı bir sevgi sürdürülebilir değildir. (Malum, yüksek çatılar iyidir, hoştur, serindir, seyirlidir ancak orada fazla durulamaz.)

Sık sık manasız kaprisler yaparak geçici ayrılıklar oluşturmayı, sonra da ağlayarak ve hırçın bir tavırla ani geri dönüşler yapmayı sevginin güçlü bir göstergesi olarak değerlendirir.

"Modern birey didişmecidir."

Çok konuşmayı, her söze en mantıklı şekilde cevaplar vermeyi özgüvenlilik, eğitimlilik, en çok da zeka gösterisi olarak yorumlar. Partneriyle konuşurken her söze mutlaka cevap vermeye, sürekli haklı olmaya, daima baskın çıkmaya çalışır. Bununla karşıdakini yoracağını, suni ve yapmacık bulunacağını, bu zorlama gayretin kendisini sıcak insani özgünlükten uzaklaştıracağını, sonuç itibariyle de itici bir hale getireceğini düşünmez.

"Modern birey gösteriş hastasıdır."

Mesela sevgilisiyle dışarıda gezerken ona yaslanarak yürür. Gözleri sürekli sevgilisinde, karşısındakilere, “Şuan dünya umurumda değil” mesajı vermeye çalışır. Bu abartılı sevgi davranışlarıyla partnerine de, “Seni toplum kurallarını dışlayabilecek, bu kuralları görmezden gelebilecek kadar çok seviyorum.” demektedir.

Oysa muhatap olan partner bu kuralsız davranıştan ötürü, her ne kadar o an için memnun görünse bile, orta ve uzun vadede derin bir kuşkuculuğun içine düşer. Beynini ansızın, “Acaba doğru bir kişiyle mi birlikteyim” sorusu kemirmeye başlar. Bir süre sonra boğulduğunu, sıkıldığını hisseder, gizli yahut açık davranışlarla uzaklaşmaya arayışları baş gösterir. Duygu bazlı çalışan modern insan aklı bunu önceden fazla sezinleyemez.

Onun için önemli olan sadece o an için ne hissettiğidir. Söz konusu hayatı yaşamak olduğunda gün sadece bugündür. O yüzden yarını düşünmek gereksizdir. Yarınını sanki başkası yaşayacakmış gibi sürekli ihmal eder. Halbuki bu günü değil, yarını da yaşayacak olan kendisidir. Ancak o bunu pek anlamaz. Çünkü modern birey anlamak istemediği şeylere karşı kuşatma altındaki Budapeşte kalesinin kapısı kadar kapalıdır.

"Hissetmez ama söyler."

Modern birey çabucak, “Canım, hayatım, aşkım, tatlım” der. Bu sözleri söylemek için gerçekçi nenleri olması gerekmez. Çünkü bu şekilde konuştuğunda tatlı dilli, sıcak, samimi, sevecen, aranılan özellikte bir kişi olarak çevresinde daha yüksek bir kabul görür. Böylece bu sözlerin, kökünde yer alan duygularla olan bağını günden güne koparır.

"Modern birey laf sokmayı çok sever."

Modern birey terslemeyi, kolayca yok demeyi sever. Hele hele de laf sokmaya bayılır. Bunu yaptığında kendisini daha bir önemli hisseder. Zaten tüm derdi kendisini nasıl hissettiğidir. Adeta hisleriyle kafasını yemiş dense yeridir.

"Modern insan kuşkucudur."

Karşılıksız yapıldığı söylenilen bir şeyi anlayamaz, mutlaka altında bir çıkar arar. Karşılıksız selam bile vermek istemez. Biri selam verse bunu kuşkuyla karşılar, “Acaba…” diye yorumlar. O kişiye bazı hal ve hareketleriyle sanki suçluymuş gibi muamele eder. Elinden geldiği nispette de burnundan getirir.

"Modern birey çok duygusaldır."

Her zorlukta ağlamaya meyillidir. Ağlamak çok makbul bir tepki olarak görülür. Oysa duygusallık demek çok çabuk etkilenmek, çok hızlı duygu değişimleri yaşamak demektir. Bu ise psikolojimizi çabucak yoran, ruhsal dengemizi sık sık allak pullak eden bir duygusal yaşantı biçimidir.

"Modern insan sabırsızdır."

Modern birey sabrı meyveleri olgunlaştıran zaman olarak görmez, boş yere acı çekmek olarak algılar. Dünyaya bir kere geldiğini, zamanın su gibi geçtiğini düşünür, o yüzden de istemediği, hoşlanmadığı, özellikle de zoruna giden her şeyden anında kurtulmak ister. Bunu yaparken de istenilen bir sonucun alınabilmesi için gerekli olan zaman unsurunu gözden kaçırır, haliyle yine başarısız olur. O sürekli yenilen bir pehlivana benzer, güreşe hiç doymaz!

Ortaya çıkan her, “Çok isteyip de başaramama” sonucu kendisini daha fazla yorar. Böylece ömrü, ya istemediği bir psikolojiden sürekli uzak durma gayreti ya da derhal kurtulma çabası içinde geçer. Bu sıkıntılı mücadele süreci ekstra yorulma ve yıpranma demektir haliyle!

"Modern birey çok tanrılı bir dine sahiptir"

Modern birey tek yaratıcıya inananları, “Tabu, doğma, şu zamanda...” diyerek garipser, hatta yadırgar. Lakin kendisi başta kendi aklı öz olmak üzere haz duygusu, maddiyat gibi şeylere tapınır. Yani o esasında (ilkel putperest kavimlerdeki gibi) çok tanrılı bir inanca sahiptir.

O sadece bunu değil; mesela çok paranın bir yerden sonra kısır bir döngüye düşüreceğini, sözgelimi kişinin para verip ikinci bir ev alacağını, sonra da bu evi kiraya verip yine para alacağını, bu döngünün böyle bir ömür sürüp gideceğini de düşünemez. Kazanabilme umudu olan sadece para ile mutlu olacağını sanır. Çok fazla parayı gözü kesmeyen ise sadece evlenerek...

Görüldüğü üzere modern birey çok abarttığı mutluluğu sürekli bir şeylere sahip olmada, yani hep sonuçta arar! Böylece asıl mutluluğun kaynağı olan süreci atlar. Modern insanın hayatı yaşama biçimi sürekli uzağı gözlerken sık sık önündeki çukura düşen şaşkın şoför gibidir.

"Düşünmeyi sevmez. Bu soylu eyleme hindi gibi düşünmek diye aşağılayıcı bir kulp takar."

Haddizatında o düşünmeyi, hele hele de derin düşünmeyi de hiç sevmez. Çünkü derin düşününce görebileceklerinden, farkına varabileceklerinden korkar. O görmeden bakmayı, farkına varmayacak kadar düşünmeyi, daha çok ise eğlenmeyi sever. Onun davranışlarına yön veren gizli bir ilahı da amaçlaştırdığı eğlence anlayışıdır. Eğlenceyi düşüncesini uyuşturmak, yani sosyal bir narkoz olarak kullanır!

"O mutluluğu hep sahip olmada görür."

Gözü - kulağı, aklı - fikri hep; kavuştuğunda en fazla üç – beş günlük ömrü olan “sahip olma” sonucundadır! Oysa her sahip olma sonucu sonrasında yaşanılan düş kırıklıkları onu daha başka şeylerin sahibi olma hedefine kilitlemekten, böylece yüreğine başka düş kırıklıklarının tohumunu ekmekten başka bir işe yaramaz!

Çok zeki olduğu düşünülmesine karşın modern birey bu acı sonu ancak yaşlanınca, tüm duyguları dünyadan el - ayak çekince anlayabilir. Modern birey bu tipik süreci yaşamı boyunca çevresinde onlarca kişide görse bile anlayamaz. O illa ki aynı şeyi kendisi de yaşayacaktır! Çünkü o çok kıskançtır da. Sürekli, “Herkesten benim neyim eksik” diye düşünür. Herkesin yaşadığını (kim bilir belki de farklı bir şey vardır diyerek! Malum, komşunun tavuğu komşuya kaz gibi görünür) kendisi de bizzat yaşamak ister! Böylece başkalarının hayatında defalarca yaşanmış şeylerden ders almaz, her seferinde tekrar tekrar yaşayarak boş yere bir sürü bedel öder!

"Modern birey cimridir."

Karşılıksız günahını vermez adama! Hatta eşine bile! “Ben o kadar şöyle davranıyorum, ama o davranmıyor” diye sızlanır durur sürekli! Yani, “Karşılık beklemeden yapılan şey” demek olan iyiliği bile karşılık bekleyerek yapar. Bir de bunu ilk fırsatta insanın başına kakar. Baktı olmadı, kalkar bu sefer de kendisini enayi gibi görür. Oysa gül veren elde her zaman bir gül kokusu kalması misali iyilik edenin ruhunda yaptığı iyiliğin hoş bir esintisi kalır. Bu bile iyilik yapmak için başlı başına bir nedendir ama bu gerçek onun fazla umurunda olmaz!

"Modern birey çok süslüdür."

O doğal "süsle(n)me" ihtiyacını yanlış yorumlamış, bu ihtiyacını sadece "kalıbını" süsleyerek giderme hatasına düşmüştür. Oysa aç olan ruhudur. Ruhu ise dışı değil, içi süslemek doyurabilir ancak.

Nitekim sürekli dışı süsleme ile ruhunun bir türlü doymadığını, bir süre sonra eskisi gibi artık ilgi de çekemediğini gören modern insan daha uç süsleme arayışlarına kalkışır. Bu şekilde sürekli ruhuyla didişme, çatışma ve kaos halindedir. Güzelim saatlerini bu uğurda harcar. Bu ruh yorucu çabalar yıpranmışlık, solmuşluk, sararmışlık olarak tenine; mutsuzluk, sıkıntı, bezmişlik, usanmışlık olarak da ruhuna sirayet eder. Yo hemen değil, zamanla!

"Modern birey komplekslidir."

O içinden ziyade dışına önem verdiği için, dışsal özellikler bağlamında ileri gitmiş ülkelere ve onların insanlarına karşı gizli ya da açık bir hayranlık duygusu, dolayısı ile de garip bir özenti davranışı içindedir. Bu özenti onun kendi değerlerini hor ve hakir görmesine, derken aşağılık komleksi içine girmesine yol açar. Bu ve başka sebeplerle ortaya çıkan, gelip ruhun odağına çöreklenen bu kompleks dışarıya çelişkili bir ruh hali olarak, en çok da asabi yüz ifadeleri, laf çarpma, ruh örseleme, küçümseme, alınganlık, iğneleyicilik, kıskançlık, umursamazlık gibi özellikler olarak yansır.

"Modern birey abartıcıdır."

O en çok kendi doğrularını, başkalarının ise yanlışlarını abartır. Yine bazı duyguları da… Özellikle diline doladığı “özgüven, kendine güven” kavramlarını çok kullanır. Kendine güveni sürekli yetersiz bulur. Bunu yaparken elinde nesnel bir ölçüm aleti falan da yoktur. Bunu tespit ederken ki tek kriteri bu konuda kendisini nasıl hissettiğidir. Yani ölçü tamamen subjektif duygularıdır. O duyguların çoğu zaman gerçeği yansıtmayacağı gerçeğini bilmez. Bildiğinde ise buna fazlaca inanmaz.

Bu konuda kendisini yeterli görse bu sefer de, “Çocuğum kendine daha çok güvensin istiyorum” der. Kendine ne kadar çok güvenirse o kadar iyi olacağını düşünür. Oysa kendine güvenmekle ne kanatlanıp uçabilir, ne ölümsüzlüğü yudumlayabilir ne de salt bu duygusuyla her işi başarabilir. Çünkü iş başarmak başka pek çok şeyin bir arada olmasını gerektirir. Bu duygunun -kendince-yeteri kadar olmayışını bazı eksikliklerin ve başarısızlıkların tek gerekçesi olarak görür.

Tüm bunlara bakınca zamane insanına -sırf bu zamanda yaşıyorlar diye- modern birey demek ne kadar doğru, onu da size bırakıyorum!

Kedi yavrusunu yiyeceği zaman fareye benzetirmiş. Biri bizi topyekün asimile etmek için yeni olan, bu zamana ait olan her şeye "modern" diyerek fena mı kandırdı yoksa, ne dersiniz?

Psikolog
İzzet Güllü

Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Modern İnsanın Psikolojik Analizi" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.İzzet GÜLLÜ'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.İzzet GÜLLÜ'nün izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     14 Beğeni    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
.
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.İzzet GÜLLÜ'nün Yazıları
► İnsanın Uyanışı Psk.Osman İLHAN
► İnsanın Dayanılmaz Kaygısı Psk.Gülderen KILIÇ
► Postmodern İnsanın Psikanalizi Psk.Dnş.Yusuf BAYALAN
► Kekemelik İnsanın Kaderi mi? Psk.Sabahattin ZENGER
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,979 uzman makalesi arasında 'Modern İnsanın Psikolojik Analizi' başlığıyla benzeşen toplam 34 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
◊ Bir Veda Yazısı Haziran 2018
◊ Bu Yazıyı İyi Anla ÇOK OKUNUYOR Haziran 2018
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


18:28
Top