2007'den Bugüne 81,157 Tavsiye, 25,806 Uzman ve 18,065 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Sınav Kaygısı Nedir?
MAKALE #8257 © Yazan Psk.Serap DUYGULU | Yayın Şubat 2012 | 4,784 Okuyucu
Anne babalar olarak çocuklarımızı yetiştirirken bizi en çok zorlayan konudur sınavlar. Onların sağlıklı ve doğru biçimde sınavlarına hazırlanmaları ve başarı elde edebilmeleri için varımızı yoğumuzu ortaya koyarız.Çocuklarımızın geleceklerini belirleyen en önemli koşullardan biri maalesef bu sınavları kazanmalarıdır.Ya da en azından biz öyle düşünüyoruz.Ülkemizdeki eğitim sistemi hala pek çok açıdan girilen sınavların sonuçlarıyla şekil almakta ve çocuklar bu sınavların sonuçlarıyla mesleki eğitimlerini sürdürebilmekteler.

Bu açıdan bakıldığında hayatımız sınav demek daha doğru.Hem olumlu hem de olumsuz yönleri olan sınavların bize ve çocuklarımıza getirdiği fazladan bir sorun daha var:Sınavlara bağlı kaygı ve stres.

Çocuklarımızı bu yarışlara hazırlarken maalesef işin bu tarafını göz ardı edebiliyoruz.
Kazanmanın ölüm kalım yarışı haline geldiği son yıllarda çocuklarımızı o kadar çok zorluyoruz ki sonuçlar hepimizi ciddi hayal kırıklıklarına uğratıyor.
Uzun zaman harcanan emeklerin,çalışmanın karşılığında beklediğimiz başarıları elde edemediklerini görüyoruz.
Gözden kaçırdığımız nokta tam da burası işte:Sınava o kadar fazla anlam yüklüyor ve o kadar çok önemsiyoruz ki sınavların gerçek anlamını unutup olayı bir kişilik ve zeka meselesi haline getiriyoruz.
Bu bakımdan çocuklarını sınava hazırlayan anne babalar için bir rehber olabileceğine inandığım bazı bilgileri ve bu süreçte neler yapabileceğinize dair önemli ipuçlarını paylaşmakta yarar var.

SINAV KAYGISI


Sınav Kaygısı nedir ve nasıl başa çıkılır’dan önce kaygı nedir,onu bilmekte fayda var.


Kaygı Nedir?


Kaygı,insanların güçsüz,savunmasız ve yetersiz olduğu ya da öyle olduğunu düşündüğü durumlarda ortaya çıkan duygulanım durumudur.
Pek çok sebeple kaygı duyarız:

• Çocuklar özellikle ergenlik döneminde yoğun kaygı yaşarlar.

• Sağlık ve para konularında kaygılar yaşanabilir.
• Sosyal ilişkiler ya da aileyle ilgili kaygılar görülebilir.
• Okul ve meslek seçimiyle ilgili kaygılar olabilir.
• Özellikle bu dönemde çocuk ve gençlerde OKS ya da ÖSS’ye yönelik kaygılar yaşanmaktadır.

Bizim de konumuz bu sınav kaygısı ve buna bağlı olarak gelişebilen stres yani baskı.

Sınav Kaygısı nedir?


Sınav kaygısı dediğimizde bilmemiz gereken şey şudur:
Sınav öncesinde öğrenilen bilginin,sınav sırasında etkili bir biçimde kullanılamayacağı düşüncesiyle ortaya çıkan ve gerçekten de bilginin kullanılmasına engel oluşturan,dolayısıyla da başarıyı olumsuz olarak etkileyen kaygı durumu ‘Sınav kaygısı’ olarak tanımlanmaktadır.Maalesef binlerce gencin içine düştüğü bir endişe halidir.Gerçekte çok başarılı olması gereken,yeterli donanıma sahip bir çok genç sırf bu kaygılarını kontrol edemedikleri için başarısız olmaktadırlar.Burada önemli bir konuyu göz önünde bulundurmakta fayda var.Sınav kaygısı gencin konuyu bildiği halde yapamayacağına olan inancıdır.Konuyu bilmeyen,bilgi anlamında eksikleri olan bir çocuğun ‘ya yapamazsam’ kaygısı sınav kaygısı olarak adlandırılamaz.

Stres Nedir?


Yine bireyin ruhsal ve fiziksel olarak zorlanması sonucu ortaya çıkan fiziksel, zihinsel ve psikolojik rahatsızlıklar bütünüdür.Araştırmalar göstermiştir ki pek çok hastalığın sebebi de stresten kaynaklanmaktadır.Stres kendimizi baskı altında hissettiğimiz her konuda ortaya çıkabilir ve vücudumuzda ciddi sıkıntılara neden olur.

Kaygı ve Stresin Fiziksel Belirtileri


Her ne kadar psikolojik kökenli olsa da kaygı ve buna bağlı olarak stres vücutta bir takım fiziksel tepkilere yol açar:
• Terleme,
• Boğuluyor olma hissi,
• Ağız kuruması,
• Kan basıncında,kalp atışında ve solunum sayısında artış.
• Bütün vücutta,kol ve bacak kaslarında kasılma,titreme,uyuşma hissi.
• Kan şekerinde yükselme.
• Bayılma hissi.
• Baş dönmesi.
• İştahta artma ya da azalma.
• Sınavlar sırasında tuvalete gitme ihtiyacı.
• Ateş basması,yüzün kızarması ya da sararması.

Kaygının Psikolojik Belirtileri


Alınganlık:


Çocuğunuz ona söylediğiniz her şeyden başka bir anlam çıkarıyorsa, sizi yanlış anlamaya başlamışsa muhtemelen alınganlık duygusu içindedir.
Kendine Güvensizlik:
Sınavlarda aldığı düşük notlardan sonra çocuklar genellikle ‘başaramayacağım,ne yapsam olmuyor’ hissine kapılırlar.

Değişken Ruh Hali:


Gün içinde sık sık değişen duygusal iniş çıkışlar, kaygı yaşayan çocuklarda ve gençlerde sıklıkla görülebilir.Az önce çok neşeli gördüğünüz çocuğunuz bir anda içine kapanabilir ya da sinirli davranabilir.

Aşırı Duygusallık:


Yaklaşan sınav nedeniyle ve başarılı olamama endişesiyle çocuğunuz her konuda aşırı duygusal tepkiler verebilir.Sürekli bir ağlamaklı olma ya da aşırı duygusallaşma
görülebilir.

Tahammülsüzlük:


Öğrencileri zorlayan sınav kaygısı onların kendilerini çok yetersiz ya da çaresiz hissetmelerine neden olabilmektedir.Dolayısıyla olaylara karşı daha duyarlı ve tepkili yaklaşabilirler.Normal şartlarda çok tepki göstermedikleri konularda çok sert tepkiler alabilirsiniz.

Kaygının Davranışsal Belirtileri


Agresiflik:


Hemen her konuda saldırgan davranışlar ortaya çıkabilir.Örneğin yerden çantasını alırken bile çocuk,eşyaları iterek,devirip dökerek hareket edebilir.

Uyku Sorunları:


Sınav dönemi uyku bozukluklarının en yoğun olarak ortaya çıktığı dönemdir.Bazı öğrencilerde aşırı uyku düşkünlüğü görülebilirken,bazıları uykusuzluk yaşayabilirler.Her iki durum da uyku bozuklukları tanımı içinde yer alır ve çocukları çok zorlar.Uyku, sınav gibi yoğun dikkat gerektiren dönemlerde en temel ihtiyaçların başında yer almaktadır.

Yeme Bozuklukları:


Aynı uyku bozukluklarında olduğu gibi,sınav kaygısı yaşayan bazı çocuklar aşırı yemek yemeye başlarken,bazıları tamamen iştahsızlaşabilir.Oysa asıl bu dönemde düzenli ve sağlıklı beslenmek çok önemlidir.

Kaçınma Tutum ve Davranışları:


Sınav kaygısı yoğunlaştıkça bazı çocuklar kaygıyla baş edemedikleri için sorun yaratan konudan kaçma davranışları sergilerler.Ders çalışması gerek zamanı daha fazla televizyon izlemeye ya da gezip tozmaya ayırabilir.

Özellikle de kendince çalıştığını düşünüyorsa ve bu çalışmanın karşılığında hala istediği düzeye ulaşamamışsa,artık çalışmaya gerek kalmadığını düşünerek ‘nasıl olsa yapamıyorum’ duygusuna kapılabiliyor.Bu durumda da derslere olan ilgisini ve hevesini de kaybederek,okula gitmek istemiyor, çalışmayı reddediyor.

Kaygının Zihinsel Belirtileri


Unutkanlık:
Sınavda o ana kadar öğrendiklerini hatırlayamamak, hatırladıklarından emin olamamak.
Kararsızlık:
Seçenekler arasında kararsız kalmak,neyin doğru neyin yanlış olduğu konusunda ikilemler yaşamak.
Dikkatini Toplayamamak:
Dikkatini çözmesi gereken soruya ya da öğrenmesi gereken konuya verememek,odaklanma sorunu yaşamak.

Bütün bu belirtilerin aynı anda görülmesi gerekmez. Ancak sınav kaygısı yaşayan bir genç bu duygu durumlarını ve fizyolojik belirtilerini yaşar.

Eğer doğru yönlendirilirse ve kontrol altına alınabilirse kaygı çocuklarımızın sınavı kazanmaları konusunda etkili bir yöntem olabilir.Ya da bu kaygı gerçekten de sınavı kazanamamalarına yol açabilir.Peki ne yapılmalıdır?Ya da anne baba olarak biz neler yapabiliriz?
Hep söylenen görüş kaygının ortadan kaldırılması gerektiğidir.Ancak bu görüşün yanlış olduğu ve aksine doğru kullanılması kaydıyla biraz kaygı ve stresin gerekli olduğu ortaya çıkmış durumdadır.

Psikolojik Savunma Mekanizmaları


Sınav kaygısı ile yüzleşip kaygıyı gidermek için çalışmaktan kaçmaya başladıkları anda çocuklarımızın başvurdukları bazı bahaneler vardır.Bir çoğu çok gerçekçi görünse de aslında her biri hayal ürünü birer engeldir.Aşağıdaki cümleleri çocuklarınızın ağzından duymaya başladığınızda bilin ki psikolojik savunma mekanizmaları harekete geçmiştir:
  • Tüm terslikler beni buluyor.
  • Aslında çalışsam çok da başarılı olurum ama bir türlü çalışamıyorum.
  • Hep ve durmadan ders çalışmalıyım.Hiçbir şey için zamanım yok.
  • Hatalı ben değilim.Sınav soruları zordu,öğretmen başarısız v.s….
  • Bugün çalışmayayım yarın daha çok çalışırım.
  • Çalışmak için uygun ortamım yok.
  • Kendim hallederim, benim kimseye ve yardıma ihtiyacım yok.
(SONRAKİ YAZILARDA KAYGININ NASIL OLUŞTUĞU VE NASIL BAŞA ÇIKILABİLECEĞİNE, ANNE BABA OLARAK NELER YAPABİLECEĞİMİZİN YÖNTEMLERİNE YER VERİLECEKTİR)
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Sınav Kaygısı Nedir?" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.Serap DUYGULU'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.Serap DUYGULU'nun izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.Serap DUYGULU'nun Yazıları
► Sınav Kaygısı Nedir? Psk.Dnş.Buşra TATARİ ÇELİK
► Sınav Kaygısı Nedir? Uzm.Psk.Deniz YILMAZ
► Nedir Bu Sınav Kaygısı? Psk.Seda BOYACIOĞLU
► Sınav Kaygısı Nedir? Aileler Neler Yapabilir? Uzm.Psk.Aslıhan DEĞERLİ
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,065 uzman makalesi arasında 'Sınav Kaygısı Nedir?' başlığıyla benzeşen toplam 16 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Baba Çocuk İlişkisi Kasım 2016
► Alınganlık Kasım 2016
► Kıskançlık Kasım 2016
► Yılbaşı ve Çocuklar Kasım 2016
◊ Dizi Dizi Hayatlar Ekim 2010
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


18:39
Top