ÇOCUKLARDA ENÜRESİS-ALT ISLATMA (NEDENLERİ VE ÖNERİLER)
|
Genellikle çocuklar ortalama 2-3 yaşlarına kadar gece, 2 yaş dolaylarına kadar da gündüz idrar kontrollerini kazanamazlar. Gündüz kontrol ortalama 2, gece ise 3,5-4,5 yaşları arasında kazanılır. Çocukların genelinde idrar ve dışkı kontrolünü kazandıkları 4 yaşından itibaren hala alt ıslatma devam ediyorsa burada bir problem olduğunu söyleyebiliriz. Bu durumun devam etmesi “enuresis” olarak adlandırılır. Enuresis hem sık görülüyor olması hem de aile için zor bir durum olmasından dolayı oldukça önemli bir durumdur. Enuresis iki biçimde görülebilir. Birincil ve ikincil enuresis. Birincil enursis sinir-kas kontrolünün yetersiz oluşundan kaynaklanmaktadır. Çocuk hiç tuvalet kontrolü sağlayamamıştır ve daha çok bedensel ve genetik etkenler ön plandadır. Yani altını ıslatan çocukların anne ve babalarında da bu durum belli bir yaşa kadar bulunabilmektedir . Aynı zamanda çocuğun altını ıslatması ile birlikte dirençli bazı mikroorganizmalar ile enfeksiyon o bölgede gelişebilir. Omurganın alt kısmında bir sorun olması, bağırsaklarda kurt bulunması, böbrekler de bir bozukluğun olması, boşaltım yolları ya da sidik torbasında problem çıkması ve epilepsi nöbetleri de çocuklarda altını ıslatma nedeni olabilmektedir. Bu gecikme ebeveynlerin düzensiz ya da yetersiz tuvalet eğitimlerinin de bir sonucu olabilir.Birincil enuresis zamanla kaybolur ve yavaş gelişen bu çocuklar tuvalet kontrolünde yaşıtlarının düzeylerine ulaşırlar. İkincil olanda ise; çocuğun belli bir dönem tuvalet kontrolü sağlamasına rağmen daha sonradan bu kontrolünün kaybolması ile karakterizedir . Daha çok psikolojik faktörler etkilidir. Tipik olarak yeni bir kardeşin doğumu ya da yeni bir eve taşınma gibi bazı ruhsal gerginlik durumlarında ortaya çıkar. Yapılan incelemeler alt ıslatma ile çocuğun duygusal dünyası arasında yakın bir ilişkinin, olduğunu ortaya koymaktadır. Genelde çocuklar karşılaştıkları stres faktörlerine karşı hayatın daha eski dönemlerine geri dönerek cevap verirler. Aşırı sevgi ve hoşgörü, yetersiz ilgi ve kıskançlık gibi nedenlerden kaynaklanan bu gerileme davranışı, bebeksi hareketleri ya da konuşmaları da beraberinde getirebilmektedir. Uzmanlar, erken yaşta ve sert bir yaklaşımla tuvalet eğitimi vermenin zararlı olduğu konusunda da birleşmektedirler. Ailenin çocuğa tuvalet eğitimini vermek için aceleci, kuralcı ve sert davranışları da çocuğu etkileyebilmektedir.. Aile ilişkilerinde olumsuzluk, anne baba ilişkilerindeki olumsuzluk, sağlıksız ilişkiler, babanın çocuğa zaman ayıramamasından doğan yoksunluk, aşırı sert ebeveyn tutumları, anneye aşırı bağımlılık, tutarsız ve düzensiz ebeveyn tutumları, ailenin aşırı koruyucu veya baskılı tutumu alı ıslatan çocuklarda sıkça rastlanan yakın çevre özellikleri olarak bilinmektedir. Alt ıslatma problemlerinde çocukta mevcut olabilecek psikiyatrik problemlerin ele alınarak halledilmesi gerekir . Bu türlü problemler başka türlü problemlerin habercisi olabilir. Bu yönü nedeni ile anne babaların bu durumları küçümsememeleri gerekir. Alt ıslatma zamanında tedavi edilmez ise , çocuğun yaşına uygun normal psikososyal gelişimi bozulur , anne baba -çocuk ilişkilerinde problemler yaşanır, çocuğun sosyal çevresinde (okul , arkadaş vb ) uyum problemlerine yol açar , çocuğun stres olayına uygun tepki ortaya koymamasını pekiştirir, ikincil olarak bazı bedensel problemlerin gelişmesine yol açar . Okul çağındaki çocukların hala alt ıslatmaları durumunda anne babalar gerekli önlemleri almalıdırlar. Bu durumda önce problemin kaynağı bulunmalıdır ve organik ya da psikolojik tedavi yoluna gidilmelidir. Bu amaçla organik nedenlerin araştırılması, mesane kontrolü, uyku ağırlığının giderilmesi, psikolojik çatışmaların giderilmesi gereklidir. Enuresis tedavisi doğrudan ve dolaylı olmak üzere ikiye ayrılabilir Doğrudan tedavi çocuğa ,dolaylı tedavi ise aileye yönelik olarak uygulanır. Aile rehberliği, eğitimi, psikolojik destek ve yönlendirme ile aileye yönelik süreç tamamlanır. .Doğrudan tedavi fiziksel rahatsızlıklarda kullanılır ve temeldeki soruna göre yönlendirilir. Alt ıslatma tedavisinde her şeyden önce temeldeki asıl nedeni ortadan kaldırmak hedeflenmelidir. Bu noktada ailenin uzman bir destek alması yerinde olacaktır. UYARILAR • Akşamları yemeklerde içeceklerin çok fazla alınmasını önlemeli, yenilen yemeklerin rahat sindirilebilenlerden olmalarına dikkat edilmelidir. • Uyumak için yatağa gitmeden önce mutlaka tuvalete çocuğunuzu götürmelisiniz ya da bunu kendisinin yapmasını ondan istemelisiniz. • Geceleri uyku sırasında tuvalete götürmelisiniz. Bunu yaparken çocuğunuzun hangi saatlerde altını ıslattığına dikkat edip, bu zamanlarda onu kaldırmanız daha faydalı olacaktır. • Çocuğunuzu uyumadan önce mutlaka yatağına onu siz götürmelisiniz ve ona hoşnut olacağı sözler kullanmalısınız. • Çocuğunuz yatağını ne kadar sıklıkla ıslatırsa ıslatsın buranın, olduğunca temiz olmasına özen gösterin. Bundan hiç bir zaman usanmayın ve altına muşamba gibi koruyucular koyarak temiz olmasını sağlamaya çalışmayın. Sürekli temizliği her zaman için uygulayın. • Çocuğunuzu yatağı temiz olmadığı için direkt olarak ikaz etmeyin ama bunu yapmadığı zamanlarda onu tebrik etmeyi de unutmayın. • Çocuğunuz altını ıslatmaya devam ediyorsa bir uzmana başvurun ve onu bunu yaptığından dolayı suçlamayın, hakaretlerde bulunmayın bu çocuğunuzun durumunu daha da kötü yapabilir.
|
||||||
|
Kütüphanemizden İlginizi çekebilecek
diğer bazı makaleler:
|
||||||
|
|
