2007'den Bugüne 87,070 Tavsiye, 27,001 Uzman ve 19,257 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Yeme Bozuklukları - Anoreksiya Nervoza - Bulimiya Nervoza
MAKALE #14032 © Yazan Psk.Gonca BAĞLAR | Yayın Ocak 2015 | 3,293 Okuyucu
Yeme Bozukluğu Nedir?

Yeme bozuklukları tıbbi, sosyal ve psikolojik sorunlara yol açan, yaşam kalitesini olumsuz etkileyen yeme davranışı bozukluklarıdır.
Güzellik ve çekicilik algısındaki değişim yeme alışkanlıklarındaki değişimi beraberinde getirmiştir. Güzellik algısının zayıflık olduğu toplumlarda, ergen ve genç kadınlarda ve giderek artan sayıda erkeklerde sıklıkla görüldüğü dikkat çekmektedir.
Yeme bozukluklarından anoreksiya nervoza ve bulimiya nervoza, ruhsal kaynaklı ve bedensel belirtilerle ortaya çıkan psikolojik bir bozukluktur.

Anoreksiya Nervoza

Zayıf bir bedene sahip olma isteği, kilo almaktan korkma, beden imgesinde bozukluk ve adet kesilmesi anoreksiya nervozanın temel belirtileridir.
Beden imgesinde bozukluk, şişmanlama korkusunu içinde barındıran aşırı güçlü ve zihinden uzaklaştırılamayan bir düşüncedir.
Kişiler kilo kaybetmek için diyet yapmak haricinde çeşitli yöntemler denerler. Öncelikle normalde yedikleri yiyecekleri aşırı derecede azaltırlar ve çok ağır spor yaparlar. Daha sonra yedikleri yiyeceklerin kendilerine kilo aldırmaması için laksatif (ishal yapıcı) ve diüretik (su atıcı) ilaçlar kullanırlar.
Bireyler olmaları gereken kilonun %15 altındadır. Kilosu ne olursa olsun, kişi hala kendisini şişman görür ve ne kadar kilo kaybettiğinin farkında değildir.

Bulimiya Nervoza

Bulimiya nervozaya sahip kişiler, normal kilosunda, normal kilosunun çok az altında veya üstündedir. Bu kişiler kısa sürelerde çok fazla kalorisi olan yiyecekleri patlayacak gibi yerler ve arkasından kusarak veya laksatif ilaç kullanarak bu yiyecekleri vücutlarından atmaya çalışırlar.
Kişilerin bu davranışı sahiplenmesinin sebebi yine şişmanlama korkusudur. Anoreksiya nervozadan farkı bulimiya nervozada kişi daha sosyal ve dışa dönük bir kişilik sergiler. İlgi çekmeyi severler ancak özgüven problemleri vardır.

Yeme Bozuklukları Neden Olur?

Son yıllarda yapılan araştırmalarda, anoreksiya ve bulimiya nervozanın tek bir nedenden değil birçok nedenden dolayı oluştuğu ortaya çıkmıştır (Jimerson, Pavelski, Orliss, 2002). Genetik ve psikolojik yatkınlık, aile durumu ve sosyal koşullar risk faktörleri arasındadır.

Yeme Bozuklukları ve Cinsiyet Arasındaki İlişki

Kişilerin ortalama %30’unda yeme bozuklukları görülebilir. Kadınlarda erkeklere oranla 1,5 kat daha fazladır. Bunun sebebi kadınların ergenlik döneminde yaşadığı bedensel değişim olabilir. Kişiler bu dönemde kilo alır ve toplumun idealinin dışında kalır. Kadın bu dönemde çevreden daha zayıf olmasına yönelik bildirim alırken, erkek daha kaslı bedeni olmasına yönelik bildirim alır. Bu da kadınlarda yeme bozukluğunu erkeğe oranla artış göstermesine sebep olabilir.

Yeme Bozuklukları ve Aile Faktörü

Ergenlik döneminde erkeklerde yeme bozukluğunu tetikleyen durumların, aile tarafından aşırı kontrol edilme ve cinsel istismar, kızlarda ise cinsel istismar olduğu belirtilmiştir (Fonseca, Ireland ve Resnick, 2002). Aile ilişkilerindeki yetersiz doyum ilişkisi de yeme bozukluklarının ortaya çıkışını etkilemektedir.

Yeme Bozuklukları ve Kişilik

Kendi hayatı üzerinde kontrol sahibi olmayan kişilerde yeme bozukluğu ortaya çıkabilir. Kişi bu durumda kontrol edebileceği alanı bedeni ve kilosu olarak seçer.
Benlik değeri de yeme bozukluklarının ortaya çıkışında etkilidir. Araştırmalar, anoreksiya ve bulimiya olan kişilerin benlik değerlerinin diğer kişilere göre daha düşük olduğunu göstermektedir. Bu kişiler kilo kaybettikçe daha değerli olacaklarını düşünürler.

Yeme Bozuklukları ve Sosyokültürel Faktörler

Yeme bozukluklarının artışındaki en önemli faktörlerden biri sosyokültürel etkilerdir. “Ne kadar zayıf olursan o kadar güzel olursun,” algısı, yazılı ve görsel basın aracılığı ile kişilere yansıtılmaktadır.

Anoreksiya Nervoza Nasıl Anlaşılır?

Kişiler aşırı diyet ve spor yapmaya başlarlar. Kilo alıp almadığını kontrol etmek için sık sık tartılır ve aynaya bakarlar. Zayıflıklarının tehlike boyutuna geldiğinin farkına varmazlar. Cinselliğe ilgi azdır, adet dönemi düzensizdir veya kesilmiştir. Tedavi olmak istemezler.

Bulimiya Nervoza Nasıl Anlaşılır?

Kusma davranışının sonucu olarak dişlerde çürüme, parotis bezi büyümesi, mide genişlemesi, yemek borusunda zedelenme, karın ağrıları ve kalp yetersizliği ortaya çıkar.

Yeme Bozukluklarında Karşılaşılan Tıbbi Sorunlar

1. Tansiyon düşüklüğü, nabız düşüklüğü, ritim bozuklukları, kalp kaslarının erimesi
2. Yemek borusu hasarları, vücutta şişkinlik, kabızlık, barsak bozuklukları
3. Adet düzensizliği ve kesilmesi
4. Kemik erimesi ve kemiklerde çabuk kırılmalar
5. Dişlerde çürüme ve diş minelerinde erime
6. Kansızlık

Yeme Bozuklukları ve Tedavisi

Yeme bozukluklarının tedavisinde tek bir yöntem kullanılmaz. İlaç tedavisi ve diğer tıbbi alanlardan alınacak destek ile psikoterapi birlikte yürütülmelidir.
Psikoterapide kişinin yeme davranışı ile ilgili yanlış düşünce ve inançlarının değiştirilmesi, olumsuz vücut algısının değiştirilmesi ve özgüvenin oluşturulması hedeflenir.

Psikolog
Gonca BAĞLAR
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Yeme Bozuklukları - Anoreksiya Nervoza - Bulimiya Nervoza" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.Gonca BAĞLAR'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.Gonca BAĞLAR'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Gonca BAĞLAR Fotoğraf
Psk.Gonca BAĞLAR
Eskişehir
Psikolog
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi1 kez tavsiye edildiİş Adresi Kayıtlı
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.Gonca BAĞLAR'ın Makaleleri
► Yeme Bozukluğu: Anoreksiya Nervoza Psk.Emir Emre DOĞAN
► Anoreksiya Nervoza Dr.Psk.Fatih SÖNMEZ
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 19,257 uzman makalesi arasında 'Yeme Bozuklukları - Anoreksiya Nervoza - Bulimiya Nervoza' başlığıyla benzeşen toplam 37 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Cahil Cesareti Ocak 2016
► Okul Korkusu Kasım 2015
► Görünenin Arkası Ekim 2015
► Psikoterapi Nedir? Eylül 2015
► Çocuğum Okula Hazır mı? Ağustos 2015
► Kayıp ve Yas Süreci Temmuz 2015
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


16:43
Top