2007'den Bugüne 83,082 Tavsiye, 26,199 Uzman ve 18,421 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!



Koranavirürüsü (Covıd-19) Takıntı Haline Getirmeyin
MAKALE #21202 © Yazan Uzm.Psk.Cansu İVECEN | Yayın YENİ Mart 2020
Takıntıya meyilli kişiler koronavirüs endişesi nedeniyle mevcut takıntılarını artırabilir ya da başlı başına koronavirüsü (Covid 19) takıntı haline getilebilir.

Obsesif Kompulsif Bozukluk toplumda sık psikolojik rahatsızlıklardan biridir. Bu rahatsızlıkta kişi, anlamlı derecede kaygı ve sıkıntı oluşturan düşünce, imge ve dürtüleri zihninden uzaklaştıramaz. Bu rahatsız edici düşüncelerin oluşturduğu kaygıyı ve sıkıntıyı azaltmak ya da korkulan sonuçtan kaçınmak amacıyla bazı yineleyici davranışlar ve zihinsel eylemler yapar. Tüm bu davranış ve zihinsel eylemlere Obsesif Kompulsif Bozukluk denir.

Herkes koronavirüsü konuşuyor.

Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de ilk Covid-19 vakasının görülmesiyle hastalık en önemli gündem maddeleri arasında yerini aldı. Sosyal medyada, sokakta, evlerimizde, okullarda kısacası her yerde bu konu ile karşı karşıyayız. Kimi zaman sosyal medyada ortaya çıkan, kaynağı belirsiz, güvenilir olmayan haberler toplumsal olarak bir panik durumunun oluşmasına neden oldu. Bu haberlerin kulaktan kulağa yayılmasıyla birlikte kişiler bu kaygılarını azaltabilmek amacıyla, gelecekte ön gördükleri olumsuz durumlara karşı çok fazla önlem almaya başladılar.

Koronavirüs takıntı haline gelebilir

Yaşamı tehdit eden koronavirüs ile ilgili hepimizin aklına zaman zaman bazı düşünceler gelebilir. Genellikle bu olumsuz düşünceleri zihnimizden uzaklaştırabilir ve yaşamımıza devam edebiliriz. Ancak Obsesif Kompulsif Bozukluk rahatsızlığı olan kişiler akıllarına gelen bu düşünceleri atmakta zorlanır ve bu düşüncelerin sonucunda oluşabilecek sonucu felaketleştirirler. Bu düşünceler ile başa çıkamama ile birlikte yoğun bir korku ve kaygı hissi oluşur ve artan bu his ile birlikte kişide sorumluluk duygusu artar. Bu da onların bu durumdan diğer insanlar ile kıyaslandığında daha fazla etkilenmesine neden olur.

Temizlik takıntınız varsa…

Kirlenme, bulaşma, yıkanma tipi olan takıntı grubunun koronavirüs takıntısı geliştirmek için risk grubundadır diyebiliriz. Çünkü bu tip gruba dahil olan kişilerde yaşamı tehdit edici herhangi bir durum olmadığında dahi kendisine ya da çevrelerine mikrop bulaşması yönünde düşünceleri, kaygıları ve bu kaygıları azaltmak amacıyla bir takım eylemleri vardır.

Sosyal medya ve dedikodulara kapılmayın

Takıntıya meyilli kişiler; Covid 19 ile alakalı olarak bilgi kirliliği oluşturulabilecek sosyal medya, kişiler arası konuşmalar gibi kaygı düzeylerini artıracak ve tetiklenmesine neden olacak ortamlardan kaçınmalıdır. Hatta sosyal medyaya bakmaktan kendilerini alıkoyamıyorsa hesaplarını bir süre kapatmaları faydalı olacaktır. Korunma yöntemleri olarak bilimsel kaynakları ve resmi duyuruları takip etmeleri gerekir.

Ellerinizi yara olacak kadar yıkıyorsanız…

Koronavirüsün bulaşması ile kendisine ve çevresine zarar vereceğinden korkarak sık sık el yıkayıp ellerinde yara oluşanlar, aşırı temizlik yapanlar, günlük işlerini yapamaz hale gelenler bir hekim ve terapiste başvurarak profesyonel yardım almalıdır.

Koronovirüs takıntısı belirtileri nelerdir?

Covid-19 ile ilgili bulaşma ve can kaybı vakalarını abartılı şekilde takip edenler, bu konuya aşırı zaman harcayanlar, yaşadıkları endişe ile günlük yaşamındaki faaliyetlerini yapamayanlar, uyku süresinde azalma, dikkatte bozulma gibi belirtiler gösterebilir.

Bu kişilerin tedavisi ne şekilde yapılabilir?

Öncelikle kişi bu belirtilere sahip ise bir hekime ve terapiste başvurması gerekmektedir. Tedavide kullanılan yöntemler ilaç tedavisi ve bilişsel davranışçı terapidir. Bilişsel davranışçı tedavi yönteminde; kişinin kompulsif davranışlarını gerçekleştirmeden korkuları ile karşı karşıya gelmeleri ve bunun sonucunda kaygılarının azalması ve hastanın kendi düşüncelerini daha az tehdit edici bir biçimde yorumlamasını sağlayacak yeni bir bakış açısı geliştirmesi hedeflenir. İlaç tedavilerinde ise serotanin geri alım engelleyiciler grubundaki ilaçlar tedavide etkin sonuç verir.

Covid-19 korkusu agorafobiye dönüşebilir

Agorafobi; kişinin yardım alamayacağını düşündüğü ve kaçmanın güç olabileceği pek çok durumla alakalı olarak belirgin bir biçimde korku ve kaygı durumunun eşlik ettiği bir bozukluktur. Bu bozukluğa sahip kişiler; bu gibi ortamlarda bulunduğunda ya da bulunduğunu düşündüklerinde başlarına bir şey geleceğine, kontrolü kaybedeceklerine, rezil olacaklarına dair yoğun kaygıları bulunmaktadır. Bu kaygı durumunun eşlik ettiği çarpıntı, titreme, terleme gibi bedensel duyumları vardır. Bu bozukluğa sahip kişiler kalabalık ortamlarda bulunma, sinema, asansör, toplu taşıma araçları gibi yerlerde bulunduğunda girdiğinde bir daha çıkamayacağı yönünde korkuları bulunmaktadır. Koronavirüsün yayılma durumu göz önüne alındığında kabalık ortamlarda bulaş olasılığı daha fazla olması sebebiyle bu hastalığa dair kaygı seviyesi çok yüksek kişilerde bu gibi ortamlara dahil olduğunda başlarına kötü bir şey geleceği ve kontrolü kaybetme düşüncesi oluşabilir. Bu düşünce sebebi ile kişi bu gibi ortamlardan kaçınarak günlük yaşamını devam ettirmekte zorlanabilir.

Takıntı hastalarının yakınları onlara nasıl yaklaşmalı?

Kişinin obsesif düşünceleri sebebiyle güvence aramak için yapmış olduğu kompulsif davranışlara yönelik nötr kalmalı ve güvence arayışı desteklenmemesi gerekmektedir. Örnek olarak kişinin “Oraya dokunmadım değil mi? Daha demin kapıya dokunmuştum hastalık bulaşmamıştır değil mi?” Gibi söylemlerine karşılık “hayır bir şey olmaz, bulaşmamıştır” gibi özünde zararsız görünen cevaplar bu takıntıya sahip olan kişinin anlık olarak kaygısını azaltır ve kaygıyı tolere etmeyi öğrenmesine engel olur. Aile bireyleri kendi içerisinde bu takıntıya sahip kişi için benzer tutum içerisinde olmalı, takıntısını artıracak sosyal medya görüntüleri ya da çeşitli bilimsel söylemlerden uzak yazıları onunla iken paylaşmamalı ve takıntı sebebi ile kaygıyı azaltmak amacıyla yapılan davranışlarında azalma gözlemlediklerinde cesaretlendirmeli, olumlu geri bildirim vermeleri gerekir.

OKB tipleri ve belirtileri

Obsesyon ve kompulsiyonlar kişiye, topluma ve kültüre göre değişkenlik göstermekle beraber aşağıdaki gibi sınıflandırılabilir:

a) Kirlenme-Bulaşma-Yıkanma Tipi

Kişi, bedenine ve giysilerine mikrop veya kir bulaştığına dair takıntılı düşünceleri sahiptir. Kendine veya başkalarına zarar verme kaygısı ve bu kaygıyı gidermek için sürekli el yıkamak gibi davranışlar yapar.

b) Şüphe ve Kontrol Tipi

Kişinin kapı, doğalgaz, elektrik, araba gibi nesnelerin açık kaldığından şüphe duyması ve bu şüpheyi gidermek amacıyla tekrarlı bir biçimde kontrol etme davranışını içerir.

c) Simetri - Düzen Obsesyon ve Kompulsiyonları

Kişinin tüm yaşamında hakim olan; çevredeki nesnelerin belli bir düzende durmasına gereksinim duyması halidir.

d) Dini İçerikli Obsesyonlar:

Kişinin dini inanç ve görüşüne zıt bir biçimde sıkıntı uyandıracak şekilde takıntılı dini şüpheler, kutsal değerlere karşı hakaret içerikli düşünce ve imajlar, kompulsif biçimde yapılan “dini” ritüeller, onay arayıcı davranış ve kaçınmaları içerir.

e) Cinsel Obsesyonlar

Kişinin kendine, değerlerine uygun bulmadığı ve toplum içinde hoş karşılanmayacak seksüel bir davranış, uygunsuz partnerlerle cinsel ilişki imgelerini içerir.

f) Agresyon veya zarar verme obsesyonları

Küçük çocuklar, yaşlılar veya sevilen kişi ve akrabalara zarar verme ile ilgili takıntılı düşünceleri içerir.

g)Düşünce Kompulsiyonları:

Kişinin takıntılı düşünce sebebiyle oluşan kaygıyı azaltmak amacıyla dua etme, sayma, listeleme, zihinsel olarak tekrar etme gibi davranışlarını içerir.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Koranavirürüsü (Covıd-19) Takıntı Haline Getirmeyin" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Uzm.Psk.Cansu İVECEN'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Uzm.Psk.Cansu İVECEN'in izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Cansu İVECEN Fotoğraf
Uzm.Psk.Cansu İVECEN
İstanbul
Uzman Klinik Psikolog
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi4 kez tavsiye edildiİş Adresi KayıtlıTavsiyeEdiyorum.com'u sıkça ziyaret ediyor.
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Uzm.Psk.Cansu İVECEN'in Makaleleri
► Takıntı - Nedir Bu Okb? Psk.Serhat ÖNCÜLER
► Okb - Takıntı Bozukluğu Uzm.Psk.Kumru ŞERİFOVA
► Beynin Misafiri; Takıntı Uzm.Psk.Ayşin Eda KARAKOÇ
► Takıntı Hastalığı Nasıl Geçer? Uzm.Psk.Deniz AKINCI
► Obsesif Miyim Neyim? Okb mi? Takıntı mı? Uzm.Psk.Yalçın YILMAZ
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,421 uzman makalesi arasında 'Koranavirürüsü (Covıd-19) Takıntı Haline Getirmeyin' başlığıyla benzeşen toplam 16 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


15:28
Top