2007'den Bugüne 87,983 Tavsiye, 27,251 Uzman ve 19,427 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu
MAKALE #22334 © Yazan Psk.Dnş.Esmanur BOLAT | Yayın Mayıs 2021 | 317 Okuyucu
Dikkat eksikliği ve hioeraktivite bozukluğu, çocukluk ve ergenliğin en yaygın rahatsızlığıdır. Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) üç alt başlıktan oluşur: (1) Ağırlıklı olarak dikkat problemi olan çocuklar, (2) Hiperaktivite ve dürtüsellik gösteren çocuklar, (3) Hem dikkat eksikliği hem hiperaktivite gösterenler.
Her dikkat problemi dikkat eksikliği anlamına gelmez. İlgili çalışmalarla dikkat problemi çözülmüyorsa “dikkat eksikliği tanısına” bakılmalıdır. DEHB, gelişimsel bir bozukluktur. Hiçbir zaman gitmez ama tedavi ile durum kötüleşmez ya da dışarıdan fark edilmez. DEHB gerçektir, vardır ve bir beyin hastalığıdır. Çoğu hastalık ve bozuklukta olduğu gibi ciddiyet dereceleri farklı şekillerde ortaya çıkar, ancak DEHB’i olanların kalıcı şekilde sınırlandırılması gerekmez. DEHB yönetilebilir ve tedavi edilebilir. Doğru teşhis ve tedavi edilen DEHB’li bireyler okulda, işte, sosyal ve eğlence ortamlarında başarılı olabilir.
Danışmanlıklarımda DEHB tedavisinde ilaca yönelik kimi zaman olumsuz yaklaşımlar olduğunu gördüm. İlaç kullanımının iki boyutu var: birincisi, kişinin ilaca ihtiyacı varsa ve kullanmıyorsa diğer ilaçsız destekleyici yaklaşımlardan da yeterince yararlanamama ihtimali yüksektir; ikincisi, bazen sınava hazırlananlar kendilerine yardımcı olması için ilaç kullanabilmektedir.

DEHB’İ NELER ETKİLER?

Beyin temelli bir bozukluktur ve bilinen tek bir nedeni yoktur. İkizlerle yapılan çalışmalar bazı gen etkileşimlerinin DEHB’i etkilediğini göstermiştir. Dopamin, seratonin ve noradrenalin gibi kimyasallarda DEHB’i etkilediği bulunmuştur. Hamilelikte annenin alkol, tütün tüketimi, erken doğum, düşük doğum kilosu, doğum sırasında ön beyin hasarı risk faktörleridir. Besinlerdeki yapay renklendirici ve koruyucuların tüketimi arasında hareketlilikteki artış arasında bağlantı bulunmuştur. Diğer yandan; DEHB’in aşırı şeker tüketiminden, aşırı televizyon izlemekten, yoksulluktan, yetersiz ebeveyn kontrolünden kaynaklanmadığı bilinmektedir. Ebeveyn tarzları DEHB’i daha iyi ya da kötü yapabilir ama DEHB’e sebep olmaz.

DEHB’E ETKİ EDEN BAZI PROBLEMLER

Düşük özgüven, zayıf sosyal beceriler, öğrenmede geri kalma, karşıt gelme, yıkıcı davranışlar, anksiyete, depresyon, öfke gibi problemler DEHB’i olan bireyin hata yaptığında aldığı eleştiriyi yanlış değerlendirmesi ve bu değerlendirme sonucu yanlış davranışlarda bulunmasıyla ortaya çıkmaktadır.

DEHB ile ÇALIŞILAN ALANLAR

Öncelikle birey, yaşadığı zorlukların mağduru olmaktan çıkarılıp güçlendirilir. Bireye ve ailesine DEHB’i oluşturan zorluklar kümesinden bahsedilir. Planlama ve organize etmede güçlük çeken birine örnek olmak için aktif ve yapılandırılmış bir yol izlenir. Gerekli konularla ilgili psiko eğitim verilir. Bireyin iç ve dış dünya arasında köprü kurmasına yardım edilir. Bireyin zor durumlarla ve ilerlemesinin önündeki engellerle uygun başa çıkma stratejileri belirlemesi desteklenir. Bilişsel stratejiler ile hafıza, dikkat ve organizasyon becerileri geliştirilebilir. Dikkatini sürdürmekte zorlananlar için dikkat dağıtıcıları görmezden gelmeyi öğrenmek ve görevde kalmak için teknikler geliştirmek önemlidir. Anksiyete, stres, motivasyon ve dikkat arasındaki ilişkiye dikkat edilir.

DEHB, çok boyutlu bir durumdur ve çoğu zaman kısa sürede çözüme ulaşmak hedeflenmez. Hem DEHB'in algılanışı hem de mevcut davranışların değiştirilerek DEHB'i ömür boyu izlemek gerekebilir. Birey kendi ile ilgili çalışmaya başladığında çevresinin de onu destekleyici şekilde düzenlenmesi gerekir. Aile, okul, iş yeri vb. ortamlar ile işbirliği kurulmalıdır. Tabii DEHB konusunda destek almak isteyen bireyin de motivasyonu çalışmalardan alınacak verimi etkikeyecektir.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.Dnş.Esmanur BOLAT'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.Dnş.Esmanur BOLAT'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Esmanur BOLAT Fotoğraf
Psk.Dnş.Esmanur BOLAT
İstanbul (Online hizmet de veriyor)
Psikolojik Danışman
TavsiyeEdiyorum.com Üyesiİş Adresi Kayıtlı
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.Dnş.Esmanur BOLAT'ın Yazıları
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 19,427 uzman makalesi arasında 'Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu' başlığıyla benzeşen toplam 20 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Belirsizlik Aralık 2020
► Özgüven Sevdası Temmuz 2020
► Anımsama Terapisi Nisan 2020
► Sana Ne İyi Gelir? Aralık 2019
► Aidiyet İhtiyacı Ekim 2019
► Ruhsal Travma Haziran 2019
◊ Egzersiz ve Depresyon Haziran 2019
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


16:34
Top