2007'den Bugüne 86,845 Tavsiye, 26,955 Uzman ve 19,239 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Bebeklik Döneminde Bağlanma
MAKALE #22139 © Yazan Psk.Dnş.Seba Nur SARAL | Yayın Şubat 2021 | 145 Okuyucu
“İlk duygusal bağlar insan doğasının ayrılmaz bir parçasıdır.”
John BOWLBY

Bağlanma iki insan arasındaki yakın duygusal bağ olarak ifade edilmektedir.
Bağlanma konusunda ilk fikirleri söyleyen tabii ki de Freud’dur. Freud’a göre bebek oral doyum sağladıkları nesneye ya da kişiye bağlanırlar yanı Freud’a göre önemli olan beslenmektir. Burada “çıkar beklentili sevgi” söz konusudur. Ancak daha sora yapılan araştırmalarla beslenmenin anne çocuk bağlanmasında o kadar da önemli olmadığı, hiç değilse birinci kriter olmadığı gözler önüne serilmiştir. Harlow’un maymunlar üzerinde yaptığı bir deney sayesinde bakıcılığın temel işlevinin anneyle temel bağ kurmak olduğu ortaya çıkmıştır. Harlow’un deneyini biraz daha açmamız gerekirse; bu deneyde demirden yapılmış bir maymun anne ve kumaştan yapılmış ayrı bir maymun anne vardır. Demirden olan maymun annenin yanına besin kaynağı da ilave edilir. Kumaş maymun annenin ise besin kaynağı yoktur. Bebek maymunlar özgür bırakıldığında besin olan anneyi değil sarılabilecekleri kumaş anneyi daha sık tercih etmişlerdir. Bu deneyde bağlanmadaki öncülün besin olmadığını kanıtlamaktadır.
Anne çocuk arasındaki bağlanma ile ilgili önemli araştırmalar yapan bir diğer kişi ise Bowlby’dir. Ona göre yeni doğmuş bebekler anneyle bağ kurmaya genetik olarak kodlanmışlardır. Yani dünyaya bu kod ile gelmektedirler ve bu kod onları anneye yani bir bakıcıya yönlendirmektedir. Buna karşılık annenin de çocuğuna bakmaya yönelik genetik bir kodlaması bulunmaktadır. Bu çift taraflı bağlar anne ve çocuğun döngüsel olarak birbirlerini aramalarına neden olmaktadır. Bowlby, bu içgüdüsel bağlanma davranışına zıt olarak ayrılma durumu gerçekleşirse bebekte korku ve güvensizlik duygularının oluşacağını söyler. Bowlby’in kuramının en çok eleştirilen kısmı sadece annelerle bağ kurulduğunu söylemesi ve bebeklikte sadece anne bakımının önemli olduğuna ısrarla belirtmesidir. Buna karşılık babanın bakımını değersiz görmüştür. (Tüzün. O, Sayar. K.2006 )Anneyle çocuk arasında bu bağların kurulabilmesi için ise kritik dönem vardır. İlk bir yaş çok önemli olup en geç ikinci yılın sonuna kadar bebekler bağlanma gerçekleştirmelidir. Daha sonraki bağlanma tutumlarının, bakımların bir önemi yoktur. Bowlby annelerinden erken dönemde ayrılmak zorunda bırakılan çocukların ileride bağlanma sorunları yaşayacaklarını yaptığı araştırmalarla kanıtlamıştır. 0-2 yaş döneminde anne bakımında mahrum kalmış bebeklerin oyunlarda daha set davranan, abartılı heyecanlar sergileyen, daha az girişkenlik gösteren çocuklar olduğu tespit edilmiştir. Ona göre annelik yoksunluğun en uç noktası duygulanımsız psikopatlık yani bilenen adıyla sosyopatlıktır. Sosyopat kişiler diğer insanları sevmezler dolayısıyla da anlamlı ilişkiler kuramazlar. Bu kişiler suçluluk duygusundan da yoksun olacakları için ileriki yaşlarınsa ya da çocukluk dönemlerin de diğer canlılara kolayca zarar verebilir ve bundan rahatsızlık duymazlar, pişmanlık hissetmezler.
Güvenli bağlanan bebekler bakım verenlerini güvenlik üssü olarak kullanırlar. Bakım veren ortadan kısa süre kaybolduğunda bunun kaygısını yaşarlar ancak daha sonra onun geleceğinden enim oldukları için ortamla ilgilenmeye örneğin oyun oynamaya devam ederler. Bakıcı tekrar geldiğinde kısa bir protesto sürecinden sonra bakım verene yaklaşır onunla ilgilenirler. Muhtemelen kucağın tırmanırlar. Bu birleşme anından sonrada tekrar çevreyle ilgilenmeye devam ederler. Güvenli bağlanmanın adından da anlaşıldığı üzere burada bebek bakıcısına güvenmekte onun her zaman yanında olduğundan emin olmaktadır.
Güvensiz kaçınan bebekler bakım verenlerinden kaçınırlar. Bakım veren ortama geri döndüğünde ona karşı kayıtsız kalırlar, sevgide bulunmazlar. Güvensiz dirençli bebekler ise bakım verenlerinin gitmesi üzerine aşırı ağlama davranışı gösterir.
Aınsworth’ün yaptığı yabancı durum deneyine göre bebeklerin bağlanma stillerini oraya çıkarmakta önemli olan bakım veren ortamdan uzaklaşıp geri geldikten sonra bebeğin bakım verene nasıl tepki verdiğidir. Bu tepki biçimlerine göre bebekler üçe ayrılır. Güvenli bağlanan, kaçıngan bağlanan, kaygılı bağlanan, dağınık bağlanan bebekler. Geri geldiğinde ise önce sarılmasına rağmen sonra vurma ittirme gibi davranışlar gösterebilir. (Sermin Kesebir.S. Kavzoğlu. S. Ö. Üstündağ. F. M ).Güvensiz dağınık bebekler ise genelde çok şaşkın ve korlardır. Bu gruptaki bebekler bakım verenleri tarafından fiziksel veya cinsel istismara uğramış olabilir. Dağınık bağlanma gerçekleştirmiş bebeklerin ileride dışsallaştırılmış problemler yaşama olasılıkları daha yüksek olmaktadır. Dışsallaştırılmış problemden kasıt saldırganlık, düşmanlık gibi davranışsal özelliklerdir.
Eğer bebekler erken dönemde güvenli bağlanma örüntüsü geliştirirlerse ki bu bakım veren kişinin düzenli olarak bebeğin ihtiyaçlarını karşılaması ile mümkündür o zaman bu bekler gelecekte duygusal sağlıkları iyi, özgüvenleri yeterince yüksek, kendine güvenen ve yaşıtlarıyla yeterli sosyal ilişki kurabilen bireyler haline gelebilirler.
Bebeklik dönemindeki esas bağlanma gelecekteki tüm ilişkiler için bir örnek teşkil etmektedir. Erken dönemde ki bu bağlanma kişinin yetişkinlikteki duygularını, düşüncelerini ve beklentilerini etkilemekte, şekillendirmektedir. Çocuğun kendine güvenmesi, kendine saygı duyması, değer vermesi ve topluma güven duyması bu bağlamın kalitesine bağlıdır.

“Duyarlı bir anne güvenli bir bağlanma yaratır.”
Mary Aınsworth
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Bebeklik Döneminde Bağlanma" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.Dnş.Seba Nur SARAL'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.Dnş.Seba Nur SARAL'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Seba Nur SARAL Fotoğraf
Psk.Dnş.Seba Nur SARAL
İstanbul (Online hizmet de veriyor)
Psikolojik Danışman
TavsiyeEdiyorum.com ÜyesiTavsiyeEdiyorum.com'u sıkça ziyaret ediyor.
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.Dnş.Seba Nur SARAL'ın Makaleleri
► Bebeklik Döneminde Baba Olmak Psk.Sinem OLCAY
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 19,239 uzman makalesi arasında 'Bebeklik Döneminde Bağlanma' başlığıyla benzeşen toplam 16 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► İrade Terbiyesi Şubat 2021
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


09:54
Top