1997'den Bugüne 73,116 Tavsiye, 24,343 Uzman ve 16,572 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!



Müzik Terapinin Aleksitimi Üzerindeki Etkisi: Türk Lise Öğrencileri Üzerine Ampirik Bir Çalışma
MAKALE #18877 © Yazan Uzm.Psk.Ayşe KAYA GÖKTEPE | Yayın YENİ Ekim 2017
ÖZET

Bu çalışma müzik terapinin aleksitimi (duygu sağırlığı)üzerindeki etkisini belirlemek amacıyla yapılan deneysel bir araştırmayı konu edinmektedir. Bu çalışma «Ergoterapi İçinde Hayatın Ritimlerini Öğrenmek» isimli proje olarak Gençlik ve Spor Bakanlığı ve Üsküdar Üniversitesi işbirliğinde finanse edilmiştir. Bu projede aktif ve pasif müzik terapi tekniklerinden oluşan müzik terapi oturumları dört seanslık setler halinde katılımcılar üç gruba ayrılarak beş ay süreyle uygulanmıştır. Risk grubu lise öğrencilerinden oluşan yaşları 15 ile 18 arasında değişen 30’u deney 30’u kontrol grubundan oluşan 60 kişilik bir örneklem grubunda yapılan araştırmada 5’li Likert tipi 20 maddelik Toronto Aleksitimi Ölçeği (T-20) kullanılmıştır. Deney grubunda müzik terapi seansları sonrasında aleksitimi puanlarında istatistiksel olarak anlamlı bir düşme görülürken kontrol grubunda istatistiksel olarak manidar bir değişim bulgulanmamıştır. Deney grubu ve kontrol grubunun aleksitimi genel toplam ve aleksitiminin alt boyutları olan duyguları ifade etmede güçlük boyutu son test puanları istatistiksel olarak manidar düzeyde farklılaşırken, duyguları tanımada güçlük ve dış yönelimli düşünce biçimi alt boyutlarında gruplar arası istatistiksel olarak manidar bir farklılık bulgulanmamıştır.

GİRİŞ

Günümüzün hızla değişen dinamikleri, farklılaşan aile yapıları, ekonomik sorunlar, değer yargılarında dönüşüm, insanların artan ihtiyaçları, zayıflayan sosyal ilişkiler sebebiyle günlük yaşam problemlerinin karmaşıklaşması psikoterapi hizmetine yönelik talebi arttırmıştır. Bu bağlamda psikoterapi yöntemlerinde yeni arayışlar ortaya çıkmıştır. Psikoloji literatürüne bakıldığında, yaklaşık üç yüz elli adet psikoterapi formunun olduğu görülmektedir (Corsini ve Wedding, 1995). İkili diyalog üzerinden konuşarak yapılan terapiler travmalar, otizm bozukluğu gibi birtakım bozukluklarda yetersiz kalmaktadır. Bu noktada bir aracı üzerinden terapiyi yönetmek gerekebilmektedir. Sanat terapileri sözel ifadede sıkıntı yaşayan bireyler için alternatif sunan bir yaklaşımdır (Malchiodi, 1998). Sanat terapi çeşitleri; görsel sanatlarla terapi, müzik terapi, dans hareket terapisi, intermodel dışavurumcu terapi, yaratıcı yazı ve şiir terapi, biblioterapi ve fotoğrafla terapi olmak üzere altı gruba ayrılır (Kaya, 2015). Amerikan Müzik Terapistleri Topluluğu’na göre (2015) «Müzikterapi bireylerin fiziksel, duygusal, bilişsel ve sosyal ihtiyaçları doğrultusunda müziğin terapötik ilişki çerçevesinde kullanıldığı bir uzmanlık alanıdır.» Müzik terapi kendini sözel olarak ifade etme konusunda sıkıntı yaşayan kişilere müziği aracı kılarak alternatif bir iletişim yolu sunar. Müzik terapi alanyazınındaki araştırmalar müzik terapinin fiziksel rehabilitasyon ve hareket fasilitasyonu, danışanın tedavi sürecine katılım konusunda motivasyonunun artması, danışanlara ve ailelerine duygusal destek sağlaması ve duyguları ifade etme alanı sağlaması hususunda etkili olduğunu göstermektedir. Aleksitimi Yunanca “alexisthymos” kelimesinden gelir. “a” bulunmama, yokluk anlamına gelir, “lexis” kelime anlamına gelir, “thymos” ise duygu anlamına gelir. (Sifneos ve diğ., 1977). Aleksitimi duygulara dair kelime yoksunluğu (Dereboy, 1990) ve duygusal bir bozukluktur (Şahin, 1992). Aleksitimi olan kişiler duygularını tanımlamakta, kelimelere dökmekte sorun yaşar ve düşünsel süreçleri dışsal gerçeklere odaklıdır. Aleksitimik karakter özellikleri ilk kez psikosomatik bozukluğu olan kişilerde tanımlanmıştır (Sifneos,1977). Multimodal psikodinamik terapi yaklaşımının aleksitimi semptomları üzerindeki olumlu yönde etkisini araştırmak amacıyla Sting ve diğerleri (2008) tarafından Almanya’da 397 klinik vaka üzerinde yapılan araştırma sonuçlarına göre; terapi sonrasında deneklerin*psikolojik stres, aleksitimik özellikler ve depresyon düzeylerinde manidar bir düzelme görülmüştür. Bir diğer ifadeyle çok yönlü psikodinamik terapi yaklaşımının ve özelde sanat içerikli yaklaşımların aleksitimi olan kişilere duygularını dışa vurabilmek için sözel olmayan ifade imkanı sağlaması bakımından prognozu olumlu yönde yordadığı tespit edilmiştir.

Araştırma Düzeneği

Bu araştırma deneysel bir araştırma deseninde olup, ön-test son-testli karşılaştırmalı gruplu düzenek modeli kullanılmıştır. Bu araştırmada müzik terapi bağımsız değişken, aleksitimi bağımlı değişkendir. Araştırma kapsamda aktif ve pasif müzik terapi tekniklerinin yer aldığı dört müzik terapi seansı uygulanmıştır. Aktif müzik terapi seanslarında öğrenciler duygularını ifade etmek amacıyla marakas, davul, kahon, zil, çalgı zili ve darbuka gibi perküsyon enstrümanları kullanmıştır. Pasif müzik terapi seanslarında öğrencilere enstrümantal müzikler dinletilmiştir. Her seansta öğrenciler şarkıların ardından grup çemberinde toplanarak hissettiği duygular hakkında paylaşımda bulunmuştur.

Örneklem

Araştırma Üsküdar Mesleki ve Teknik Lisesinde üçüncü ve dördüncü sınıfta okuyan 60 öğrenci üzerinde yapılmıştır, örneklemdeki öğrencilerden 30’u deney grubunda, 30’u kontrol grubundadır. Katılımcılar kolaylıkla bulunabilen örnekleme (convenient sampling) yöntemiyle seçilmiştir. Araştırma örnekleminde dahil olma kriteri DSM-IV’te yer alan herhangi bir hastalık sebebiyle psikolojik yardım alıyor olmamak, 15-18 yaş aralığında lise öğrencisi ve risk grubunda yer almaktır. Katılımcılardan 31’i (% 51,7) erkek ve 29’u (%48,3) kadındır. Örneklemin yaş ortalaması 16,05’tir. Öğrencilerin ailelerin gelir düzeyine bakıldığında, 8’inin (%13,3) 850-1000 tl, 19’unun (%31,7) 1100-1500 tl, 18’inin (%30) 1600-2500 tl, 9’unun (%15) 2600-3500 tl arasında gelire sahip olduğunu belirtmiştir. 6 kişi (%10) ise gelir durumu ile ilgili bilgi vermemiştir. Katılımcılardan 7’si (%11,7) daha önce en az bir kez psikiyatrik destek almış, 24’ü (%40) psikiyatrik destek almamış, 29’u (%48,3) psikiyatrik destek seçeneğini boş bırakmıştır. Katılımcılardan 6’sının (%10) ailesinde birisi psikiyatrik destek almış, 24’ünün (%40) psikiyatrik destek almamış, 30’unun da ailesinin psikiyatrik destek alması hakkında bilgi verilmemiştir. 7’sinin (%11,7) ailesinde kronik hastalık var iken, 53’ünün (%88,3) ailesinde kronik hastalık bulunmamaktadır.

Veri Toplama Araçları

Güleç ve diğerleri (2009) tarafından Türkiye standardizasyon çalışması yapılan (alfa=0.78) 5’li Likert tipi 20 maddelik Toronto Aleksitimi Ölçeği (T-20) ve demografik bilgi formu kullanılmıştır. Aleksitimi Ölçeğinin duyguları ifade etmede güçlük, duyguları tanımada güçlük ve dış yönelimli düşünce biçimi olmak üzere 3 alt testi bulunmaktadır.

BULGULAR VE TARTIŞMA



Kaynaklar

Amerikan Müzik Terapi Topluluğu,(2015).http://www.musictherapy.org/about/musictherapy/ erişim tarihi:15.12.2015.

Corsini R.J. & Wedding, D. (1995). Current Psychotherapies,Itasca,IL:Peacock.

Sifneos, P.E., Apfel, S.R. & Frankel, F.H. (1977). The Phenomenon of Alexithymia. Psychotherapy Psychosomatic, 28, 47-57.

Dereboy, F. (1990). Aleksitimi: Bir Gözden Geçirme. Türk Psikiyatri Dergisi I:3, 157-165.

Güleç, H. Köse, S. Güleç, M. Y., Çitak, S., Evren, C., Borckardt, J. Sayar, K. (2009). Reliability and Factorial Validity of the Turkish Version of the 20-Item Toronto Alexithymia Scale (TAS-20). Bulletin of Clinical Psychopharmacology 2009;19:214-220.

Kaya, G. A. (2015). Sanat Terapi: Ruhunu İyileştir. Nesil yay., İstanbul, s. 68.

Sifneos, P.E. (1973). The prevalence of ‘alexithymic’ characteristics in psychosomatic patients Psychother Psychosom, 2 (1973), s. 255–262.

Sting, M., Bausch S., Walter B., Kagerer S., Leichsenring F. Leweke F. (2008). Effects of inpatient psychotherapy on the stability of alexithymia characteristics. Journal of Psychosomatic Research 65 (2):173–180.http://dx.doi.org/10.1016/j.jpsychores.2008.01.010

Şahin, A. R. (1992). Peptik Ülserli Hastalarda Aleksitimik Özellikler, Türk Psikiyatri Dergisi, 3(1):26-30.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Müzik Terapinin Aleksitimi Üzerindeki Etkisi: Türk Lise Öğrencileri Üzerine Ampirik Bir Çalışma" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Uzm.Psk.Ayşe KAYA GÖKTEPE'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Uzm.Psk.Ayşe KAYA GÖKTEPE'nin izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     1 Beğeni    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Ayşe KAYA GÖKTEPE Fotoğraf
Uzm.Psk.Ayşe KAYA GÖKTEPE
İstanbul
Uzman Psikolog
Uzman Klinik Psikolog, Ergen ve Yetişkin Psikoterapisti, EMDR Terapisti, Öğretim Görevlisi
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi15 kez tavsiye edildiİş Adresi KayıtlıTavsiyeEdiyorum.com'u sıkça ziyaret ediyor.
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Uzm.Psk.Ayşe KAYA GÖKTEPE'nin Makaleleri
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 16,572 uzman makalesi arasında 'Müzik Terapinin Aleksitimi Üzerindeki Etkisi: Türk Lise Öğrencileri Üzerine Ampirik Bir Çalışma' başlığıyla benzeşen toplam 37 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
--
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


16:27
Top