2007'den Bugüne 89,675 Tavsiye, 27,648 Uzman ve 19,669 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!




İlişkilerde Kıskançlık
MAKALE #11779 © Yazan Psk.Muharrem ÇAPKIN | Yayın Kasım 2013 | 3,805 Okuyucu
İLİŞKİLERDE KISKANÇLIK

Kıskançlık, değerli bir ilişkiye veya onun yitirilmesine ya da bozulmasına yol açabilecek bir tehlikenin algılanması durumunda verilen karmaşık bir tepkidir. Kıskançlık hissetmek için ilişkiye yönelik algılanan bir tehdidin, üçüncü bir kişinin olması gerekir. Üçüncü kişi gerçek ya da hayal edilen bir rakip olabilir ve bireyin benlik saygısına ya da ilişkinin geleceğine yönelik tehdit olarak algılanmaktadır. Farkındalık kazanılarak kıskançlığın temeline inildiğinde özgüven eksikliği, çocukluk yaşantılarındaki korkular, gerçekleşmemiş beklentilerle karşılaşılır.

Romantik ilişkilerde yaşanılan kıskançlık; duygular, düşünceler ve davranışların karışımından oluşan bir bileşimdir. Başka bir ifade ile, kıskançlığın içsel ve dışsal öğeleri vardır. İçsel öğeler; duygular, düşünceler ve fiziksel belirtilerdir. Bu duygular; acı, kızgınlık, kaygı, öfke, korku, keder, aşağılanma ve tükenmişlik duygusudur. Kıskançlığa ilişkin düşünceler ise; kendini suçlama, rakibi suçlama, kendini kıyaslama olarak görülmektedir. Kıskançlığa ilişkin fiziksel belirtiler; uyku düzensizliği, yüz kızarması, mide krampları, ellerin terlemesi ve titremesidir. Dışsal öğeler; şiddet davranışı, bağırma, ağlama, konuyu önemsemezden gelme olarak belirtilebilir. Dışsal öğelerin kontrolü, içsel öğelere göre daha kolaydır.

Kıskançlığın yaşanması ve ifade edilmesi kültür, kişilik ve ilişkisel özelliklere göre değişmektedir. Kıskançlığın anlamı da kişilere göre farklılık göstermektedir; kimi kıskançlığı terk edilme korkusu olarak yaşarken, kimi başkaları önünde değer kaybetmek olarak yaşayabilir. Bazıları rekabet olarak, bazıları da ihanete uğramak olarak anlamlandırabilmektedir.

Kıskançlığın nedenleri konusunda farklı kuramlar, farklı açıklamalar getirmişlerdir. Evrimsel bakış açısına göre kıskançlığın, türlerin devamı açısından bir işlevi vardır. Sistemik yaklaşım kıskançlığa, ilişkinin dinamiklerinden kaynaklanan bir sonuç olarak bakmaktadır. Bilişsel Davranışçı yaklaşım kıskançlığı, öğrenilmiş ve uygun olmayan bir tepki olarak görüp bunun değiştirilebileceğini öne sürmektedir. Sosyopsikolojik yaklaşım, kültürün kıskançlığın yaşanması üzerinde belirleyici rol oynadığını belirtmektedir. Psikodinamik görüşe göre ise kıskançlık, çocukların iki-üç yaşlarına denk gelen ödipal dönemden kaynaklanmaktadır. Bu yaklaşım, kıskançlığın nedeni olarak çocukluk yıllarının çözümlenememiş travmalarını aktarmaktadır.

Kıskançlık, duygusal ve cinsel olarak ikiye ayrılır. Duygusal kıskançlık, partnerin bir başkası ile duygusal ilişki yaşadığını bilmesi veya şüphelenmesi sonucunda yaşanan kıskançlık; cinsel kıskançlık ise, partnerin başka biri ile cinsel ilişkiye girdiğini bilmesi veya şüphelenmesi sonucunda yaşanan kıskançlıktır.

Kıskançlık kadın ve erkekler tarafından farklı yaşanmaktadır. Evrimsel bakış açısına göre erkekler için en önemli kaygı, çocukların babasının kendileri olup olmama şüphesidir. Başka birinin çocuğuna bakmak olasılığına karşı kıskançlık nedeniyle erkekler, çocuklarının kendilerinin olduğunu garantilemektedirler. Kadınlar için bir başkasının çocuğuna bakma şüphesi yaşanmazken, eşlerinin kaynaklarını paylaşmak ve çocuk yetiştirirken yitireceklerini düşündükleri yardım, kaygı nedeni olmaktadır. Yapılan çalışmalar, kadınların duygusal ihanetten, erkeklerin ise cinsel ihanetten dolayı rahatsızlık yaşadıklarını ortaya koymaktadır.

Sistemik yaklaşımında belirtildiği gibi çiftlerden biri tarafından yaşanan kıskançlık, aslında çiftin ilişkisinin bir parçasıdır ve ilişkideki bir sorunu yansıtmaktadır. Odaklanılması gereken, kıskançlığın ilişkide hizmet ettiği anlamı bulmaktır. Kıskançlık yaşayan kişinin değişim yaşaması için, ilişkisinin de değişmesi gerekmektedir. Eşlerden birinde oluşan değişim, diğer eşte de değişime neden olarak tüm sistemde değişim yaşanması anlamına gelmektedir.

*Çapkın, M. (2012). Romantik Kıskançlığın, Bağlanma Stilleri, Benlik Saygısı, Kişilik Özellikleri ve Evlilik Doyumu Açısından Yordanması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul: İstanbul Arel Üniversitesi.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"İlişkilerde Kıskançlık" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.Muharrem ÇAPKIN'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.Muharrem ÇAPKIN'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Muharrem ÇAPKIN Fotoğraf
Psk.Muharrem ÇAPKIN
İstanbul (Online hizmet de veriyor)
Psikolog
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi49 kez tavsiye edildi
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.Muharrem ÇAPKIN'ın Makaleleri
► İlişkilerde Kıskançlık Psk.Yasemin TÜZEMEN
► Kıskançlık Psk.Serap DUYGULU
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 19,669 uzman makalesi arasında 'İlişkilerde Kıskançlık' başlığıyla benzeşen toplam 14 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Benlik Saygısı Kasım 2013
► Aşka Dair Kasım 2013
► Evlilik Doyumu Nedir ? Kasım 2013
► Yas Süreci Kasım 2013
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


03:29
Top