2007'den Bugüne 90,300 Tavsiye, 27,791 Uzman ve 19,731 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Sürantrenman - Sporda Tükenmişlik
MAKALE #22755 © Yazan Uzm.Psk.E.Cem ENGİN | Yayın Mayıs 2022 | 431 Okuyucu
Olimpiyatlara ve büyük yarışmalara hazırlanan özellikle milli sporcular, zamanının büyük kısmını antrenmanlarda, yarış öncesi kamplarda ağır antrenman sürecinde geçirmektedirler. Hedeflerin büyük ve getirisinin – sportif kariyer, madalya, kupa maddi ödüller kazanma, rakiplerinin arasından öne çıkma- büyük olması sporcularda kazanma baskısı ve tüm yıl boyunca yoğun çalışma ve kondisyonunu koruma arzusu günden güne artmaktadır.
Antrenman dönemleri normalde sezon, sezon içi ve sezon dışı planlanmaktayken şimdi hem sezon, sezon içi ve sezon dışı, hem de bir sezon diğer sezonun hazırlığı olacak şekilde bir bütün hâlinde planlanmaktadır. Sporcu sezon dışında bile olsa diğer sezona formda girmek için ağırlık ve diğer kondisyon egzersizlerini yapmaya devam eder. Dolayısıyla sürekli antrenman yapmaya dayalı bu sistem sporda bazen sürantrenman (overtraining) durumu ortaya çıkarabilir.

Sürantrenman, sporcuların kendilerini maksimum veya maksimuma yakın kapasitede çok fazla antrenman “excessive training” yüklerine maruz bıraktıkları kısa döndü (birkaç gün ya da birkaç hafta süren) antrenmanını ifade eder.
Sporcuların özellikle dönemleme antrenmanı olarak adlandırılan düşük antrenman yüklemesinden sonra yüksek/zorlu antrenman yüklemesine uygulandığı zamanlarda sporcunun normal düzene geçmesi için antrenörler yavaş yavaş antrenmanı azaltırlar. Fakat aşırı yükleme sürecinde bu süreç iyi planlanmazsa psikolojik stres,performansın kötüleşmesi gibi,antrenmana uyum güçlükleri gibi sorunlar meydana gelebilir.

Bitkinlik, Amerikan Tıp Derneği (1966) tarafından “sürantrenmanın ortaya çıkardığı fiziksel olarak hazır olma hâlinin kötüleşmesine neden olan fizyolojik bir durum olarak tanımlanmıştır. Sürantrenmanın sonucunda sporcunun standart antrenman sürecine devam etmekte zorluk yaşadığı durum şeklinde kendini göstermektedir.

Tükenmişlik;

Halsizlik(Exhaustion), hem fiziksel hem duygusal. Hâlsiz enerji, ilgi ve güven kaybı olarak tanımlanır.

Düşük kişisel başarı duygusu,düşük öz saygı,başarısızlık ve depresyon.
Kişilik yitimi(depersonalizasyon) ve değer vermeme(devaluation),kendini yetersiz görme

Bu belirtiler sporcularda görüleceği gibi yoğun iş gücü,yarışmayı yönetme baskısı,stres gibi nedenlerden dolayı spor yöneticileri,antrenörler ve destek elemanlarında da görülebilir.

Tükenmişliğe nedenlerin olan faktörler

Fiziksel faktörler: yoğun antrenman sürecinde dinlenme ve uykuya yeterli zaman ayıramamak,fiziksel gelişimde yetersizlik,düzensiz performans,maç kaybetme

Psikolojik faktörler: Tükenmişlik durumlarının %50’sinden fazlası psikolojik faktörlerden kaynaklanır.(Weinberg ve Gould,2015).
Sporcunun kaygı ve depresyona meyilli olması, yoğun geçen antrenman ve kamp sürecinde psikolojik baskı içerisinde olmak gibi durumlarda sporcular olumsuz etkilenebilmektedir.

Sosyal veya kişiler arası faktörler: Takım arkadaşlarıyla iletişim problemleri, olumsuz aile ilişkileri(aile tarafından yeteri destek görememek, iletişim sorunları), antrenör-sporcu ilişkisi hoşnutsuzluğu, antrenörle iletişim problemleri


Tükenmişliğin Tedavisi ve Önleme
Bütün klinik problemlerde olduğu gibi en önemlisi, tükenmişlik durumu oluşmadan tedbir alabilmektir. Bu konuda da hem sporcu, hem antrenör hem de destek elemanlarının üzerine düşen görevler bulunmaktadır.

Sporcularda kritik durumları gözlemlemek
Sporcunun fiziksel tükenmişlik emareleri göstermesi, stres seviyesi, fiziksel performans düzeyi, antrenmanlara katılımlarda istek ve motivasyonel durumu, sporcunun psikolojik performans, beslenme düzeni, sakatlık durumunun aşılması konusunda destek elemanlarına (psikolog, fizyoterapist, diyetisyen) yönlendirilmesi ve beraber çalışmalar yapılması.

Yarışma ve egzersiz için kısa dönemli hedef belirleme
Sporculara kısa dönemli hedef belirleme, hem uzun dönemli hedeflere ulaşmada özendirici olacak hem de sporcunun kendi performansını anlamasında,uzun süreli hedeflere yönelmesinde aşama olacaktır.

Gevşeme/mola verme:
Sporcu eğer sürantrene durumdaysa kısa bir tatile ayrılması, dinlenmesi tekrar toparlanmasında yardımcı olacaktır. Sürantrene durumda hafif egzersizler dışında antrenmanlara devam edilmesi önerilmez.


Kendini düzenleme becerilerini öğrenmek:
Sporcu otojenik gevşeme egzersizi, imgeleme, zihinde canlandırma gibi psikolojik beceri geliştirme konularını spor psikoloğu ile beraber çalışması, antrenman ve yarışma esnasında tükenmişliğe yol açabilecek olumsuz etmenlerin giderilmesinde yardımcı olacaktır.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Sürantrenman - Sporda Tükenmişlik" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Uzm.Psk.E.Cem ENGİN'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Uzm.Psk.E.Cem ENGİN'in izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     1 Beğeni    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
E.Cem ENGİN Fotoğraf
Uzm.Psk.E.Cem ENGİN
Sakarya (Online hizmet de veriyor)
Uzman Klinik Psikolog
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi7 kez tavsiye edildi
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Uzm.Psk.E.Cem ENGİN'in Yazıları
► Sporda Kaygı Faktörü Psk.Barış Kemal KİRİK
► Sporda Zihinsel Sağlamlık Psk.E.Cem ENGİN
► Sporda Performans Geliştirme ve Emdr Psk.Ziya ÜNLÜTÜRK
► Tükenmişlik Sendromu ÇOK OKUNUYOR Psk.Ayda DALİ
► Tükenmişlik Sendromu Psk.M.Enes İMERT
► Tükenmişlik Sendromu Psk.Ümit KARABULUT
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 19,731 uzman makalesi arasında 'Sürantrenman - Sporda Tükenmişlik' başlığıyla benzeşen toplam 19 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Sporda Zihinsel Sağlamlık Haziran 2019
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


08:28
Top