Yeme Bozuklukları - Anoreksiya - SIFIR BEDEN Hastalığı ?
|
Yeme Bozuklukları - Anoreksiya - Sıfır Beden Modası 1) Anoreksiya nervoza 2) Bulimya nervoza 3) Nonspesifik yeme bozuklukları 4) Binge Eating “Oburluk” 5) Akşam yeme sendromu 1. Anoreksiya Nervoza DSM IV Teşhis kriterleri
• Biri 14 yaşında diğeri 18 yaşında olmak üzere iki kez yaşamda sık görülür. • İnsidans: Kızlarda: 8/100.000 • Erkeklerde: 0.5/100.000 Ölüm oranı: % 5.9 Kültürel risk faktörleri
Bruch, anoreksiya nervozalı hastalarda üç psikolojik bozukluk tanımlamıştır
Bu hastaların sadece başkalarından gelen isteklere yanıt verdiklerini, bir şeyi kendi istedikleri için yapmadıklarını söylerler* İç-kendi standartlarına güvenemeyen bu çocuklar dış kılavuzlara (ebeveynleri gibi) yönelirler. Daima ebeveynlerini mutlu edecek şeyleri yapmaya çalışırlar, bu nedenle anorektiklere "model /ideal çocuk" da denir; fakat gerçek kendi güvenlerini geliştiremezler Kendi davranışlarını, ihtiyaçlarını,dürtülerini ve hatta bedenlerini yönetmedikleri ve kendi çekim merkezlerinin olmadığı duygularını yaşarlar** Ergenlik yaklaştığında özerklik geliştirme gerekliliğinin baskısını hissederler ama yapamadıklarını da farkederler Çaresizlik duygularını yenmek için beden ağırlığı, biçimi ve yeme davranışları üzerinde aşırı bir denetim sağlamaya çalışırlar Bunu başaranlarda anoreksiya nervoza Başaramayanlarda ise dalgalı bir seyir gösteren (binge-purge) tıkanırcasına yeme nöbetleri ve uygunsuz telafi davranışları yani bulimiya nervoza gelişmektedir SCOFF soruları ? l Fazla yemeni kontrol etmede zorlanıyormusun ? l Tok olduğun zaman kendini hasta olarak görüyormusun ? l Yakın bir zamanda kilo kaybettin mi (son üç ayda 6.5 kilo) ? l Çok zayıf olduğun söylendiği halde kendin şişman olduğuna inanıyormusun ? l Yemenin hayatına tamamen hakim olduğuna inanıyormusun ? Her evet bir puan. Anoreksiya nervoza tanısı için 2 puan yeterlidir. Özellikler • Önceleri yavaş sonra hızlı kilo kaybı • Kusma, laksatif, diüretik, egzersiz • Kiloya bağlı kendine güven • Kilo verme: disiplin • Kilo verememe: self kontrol bozukluğu • Yemek ile obsesyonel uğraşlar (başkalarına yedirme gibi) • Herkesle birlikte yemekten kaçınma • Hiperaktivite Klinik Sınıflama Hafif- İdeal vücut ağırlığının %10 undan aşağıda olması ve minimal vücut algısının bozulması Orta- İdeal vücut ağırlığının %10-25 inin kaybı ve bazı klinik bulguların olması Ağır – İdeal vücut ağırlığının %25-30 unun kaybı ve semptomatik hipotansiyon veya senkop, kalp atımının 30-40 vurum/dak dan aşağıda olması, aritmi veya uzayan QT aralığı Tedavi • Defisitlerin yerine koyulması (Çinko , Magnezyum, Omega 3 yağ asitleri • Dinamik ve davranışçı psikoterapiler, grup terapileri • Farmakoterapi
l Spontan remisyon (İYİLEŞME), tedavi ile remisyon, remisyon-NÜKS l %8-15 ÖLÜM (12 yıl+ ⇒ %20) l %20 ömür boyu anorektik l %40 tedavi ile iyileşme l 12-15 yaş grubunda başlayanlarda prognoz daha iyi l İNTİHAR %2-5 2. Bulimiya Nervoza l Bulimiya: Bous + Limos-Öküz açlığı l Binge (tıkınırcasına yeme) l Purge: Kusma, laksatif, diüretik kullanma l Purge dışı kompanzatuar yöntemler: açlık, egzersiz DSM IV Teşhis kriterleri
l Binge yeme %36 l Kadın › erkek • Yüzde üç oranında yaşam boyunca görülür • En sık 18 yaşında rastlanır • Psikiyatrik bozukluklar sık olarak eşlik eder • Madde bağımlılığı ile birliktelik gösterebilir Özellikler l Binge l Yüksek kalorili gıdalar tercih edilir l Spontan/planlı, gizli l Binge öncesi depresif, anksiyöz belirtiler, yalnızlık, izolasyon, binge sırasında rahatlama, kusma sonrası suçluluk l Kusma (%80-90) l Laksatif, diüretik (1/3) l Kilo normal, hafif kilolu ya da hafif zayıf Tedavi l Antidepresanlar ( Trisiklik antidepresanlar, monoamin oksidaz inhitörleri, serotonin re-uptake inhitörleri) l Lityum l Birleşik tedavi (Psikoterapi + Antidepresan) tedavi Bulimya nervozada prognoz – akibet l %70 iyileşir l %30 tekrarlayan ataklar l ölüm %6
a. Normalden daha hızlı yemek yeme b. Rahatsız oluncaya kadar yemek yeme c. Açlık hissetmese bile çok fazla miktarda yemek yeme d. Ne kadar fazla yediğinden utanmasından dolayı tek başına yemek yeme e. Fazla yedikten sonra kendini suçlu, depresif veya kötü hissetme f. Oburluk davranışlarından stres duymak g. Altı ay içinde haftada en az iki yeme atağının olması h. Çıkarma, aç kalma, aşırı egzersiz gibi davranışlar ile beraber olmama 5. Akşam Yeme Sendromu l Akşamleyin yeme atağı göstermek l Gün içinde anoreksik olarak davranmak l Uyku bozuklukları Yeme bozuklukları ile karışabilen hastalıklar l Hipertiroidizm veya hipotiroidizm l Malabsorpsiyon l İnflamatuar barsak hastalıkları l Dİabetes Mellitus l Beyin tümörleri (özellikle 4. ventriküldekiler) l Kollajen vasküler hastalıklar l Addison’s hastalığı KAYNAKLAR
|
||||
|
Kütüphanemizden İlginizi çekebilecek
diğer bazı makaleler:
|
||||
|
|
