CİNSEL YOLLA BULAŞAN HASTALIKLAR
|
Bildiğimiz gibi dün ve bugün cinsel yol ile bulaşan hastalıklar gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için her zaman sorun olmuştur. beraberinde maddi ve manevi sorunlarıda birlikte getiren bu enfeksiyonlar genel olarak std(sexually transmitted dısease) olarak adlandırılırlar. Bu makalede bu hastalıklar hakkında özet bilgiler vermek geçiş yolları hakkında bilgi edindirmeyi amaçladım. cinsel yollla bulaşan hastalıkların başlıcaları: HEPATİTLER(HEPATİT B VE C) AİDS(HİV VİRÜSÜ) SİFİLİZ(T. PALLİDUM=KONDİLOMA LATA) BEL SOĞUKLUĞU(GONORE: N. GONORRHEA) TRİKOMONAS VAJİNALİS BAKTERİYEL VAJİNOZİS VULVOVAJİNAL KANDİDİAZİS KLAMİDYA TRACHOMATİS MİKOPLAZMA HOMİNİS UREAPLAZMA UREALYTİCUM GENİTAL WARTS(=KONDİLOMA AKÜMİNATA=HPV VİRÜSÜ) GENİTAL UÇUK(HSV-2) MOLLUSCUM KONTAGİOSUM(POX VİRÜSÜ) vs sayılabilir. Bu enfeksiyon ajanları korunmasız cinsel ilişki ile taşıyıcı yada hasta kişiden diğer kişilere bulaşabilmektedir.bulaşma sıklıkları ve oranları ajanın virülansı ile (hastalık yapma gücü) doğrudan ilişkilidir. örneğin hepatit B virüsünün virülansı AIDS virüsünden; bilinenin aksine yaklaşık 30 kat daha fazladır. Hasta hekime genellikle vajinal akıntı yada dış dudaklarda değişik şekil ve boyutlarda cilt lezyonları,rahim ağzı yaraları ile başvurmaktadır. Bu konuda tecrübeli bir göz, her nekadar lezyonun makroskopisinden hastalığın tanısını koyabilmekte ise de lezyondan punch biyopsi yapmak ve vajinal akıntıdan standart kültür ile klamidya vs kültürleri de alınmalıdır. HPV virüsü dış genital bölgede karnıbahar benzeri görünüme yol açarken,Pox virüsünün yol açtığı Molluscum contagiosum ise göbekli, içi iltihaplı bir lezyona;Kandida ise kızarık ve kaşıntılı cilt lezyonlarına neden olmaktadır. Bu konuda dikkat edilmesi gereken şey bu enfeksiyonlarda “lokomotif etki”nin varlığıdır. yani bu ajanlardan birisine rastlanılırsa aynı yolu kullanan enfeksiyon ajanları da aynı anda bulaşmış olabilir. bu sebeple hasta ve cinsel partnerine yada partnerlerine, geniş çaplı olarak mikrobiyolojik değerlendirme yapılmalıdır. Kadınlarda özellikle semptomatik olan bu enfeksiyonlar erkeklerde genellikle asemptomatiktir( bu nedenle partnerinde enfeksiyon rastlanan erkekler kendisinde enfeksiyon olma ihtimalini ve tedaviyi reddedebilir.Bu da tedaviye uyumu geciktirerek hastalığın daha fazla yayılmasına olanak sağlamaktadır.) STD hastalıklarından B. vajinozis ve Kandida dışındakiler de( biz bunlara da eş tedavisi veriyoruz) eş tedavisi, hastalığın nüksünü önlemek açısından gerekli olmaktadır. Bununla da yetinmeyip hastadan ve partner(ler)inden serolojik(kan tahlilleri) analizler yapılmalıdır..Ayrıca anamnezde hastanın risk durumu belirlenmelidir( mesleği,yaşı, sosyoekonomik durumu,cinsel eğilimleri vs) uygun ve kaliteli laboratuarlar ile yapılan mikrobiyolojik analizlerle, etken mikroorganizma belirlenerek uygun ve güncel tedavi protokolü hastaya ve partner(ler)ine uygulanmalıdır. Saptanan mikroorganizma sağlık bakanlığının bildirimi zorunlu hastalıklar grubunda ise mutlaka ulusal veri bankası için bakanlığa durum bildirilmelidir.Günümüzde en popüler std ajanı genital siğiller olup her kadın yılda bir smear testi yaptırmalıdır. smear testinde hpv enfeksiyonu saptanabilir(smear testi ilk cinsel ilişkiden 3 yıl sonra yapılmaya başlanır. 3 kez üstüste negatif gelmesi durumunda 2-3 yılda bir yapılabilir. 65 yaşına dek smear alınması önerilmektedir.) HPV enfeksiyonu sıklığı, toplumda % 1 dir.. kanser yapan türleri(HPV Tip 16 ve tip 18 gibi) bulaştan sonra 15-20 yıl içinde kanser yapma riskine sahiptir.Günümüzde bilinen 130’ün üzerinde HPV tipi mevcuttur.Bunu önlemek için piyasaya aşılar sürülmüştür. Bu aşılar 9-45 yaş arası bayanlarda(tercihan ilişki yaşamamış) 3 doz halinde(0-2-6. aylar) yapılmaktadır,en az 5 yıl koruyuculuğa sahiptirler.
|
|||
|
Kütüphanemizden İlginizi çekebilecek
diğer bazı makaleler:
|
|||
|
|
