2007'den Bugüne 75,630 Tavsiye, 24,808 Uzman ve 17,012 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Eğitim - Seminer - Konuşma
■ Uzmanlık alanınızda çeşitli platformlarda konuşma yapıyor ya da eğitim mi veriyorsunuz?

■ İlgi duyduğunuz konu ile ilgili konuşmacı ya da eğitmen arayışında mısınız?

■ O zaman Makronot Ailesi’ne hoş geldiniz!..
İnfertilite-Kısırlık
MAKALE #6365 © Yazan Op.Dr.Kutlugül YÜKSEL | Yayın Ocak 2011 | 3,860 Okuyucu
İNFERTİLİTE

Normal fertilitesi olan bir çift, hiçbir gebelik önleyici metoda başvurmadığı halde, düzenli ilişkiye rağmen, bir yıl içinde gebe kalamamışsa infertiliteden bahsedilir. Fakat yapılan tetkikler sonucunda gebe kalmanın imkansız olduğu görülürse stertilite terimi kullanılır.

Genel Bilgiler

İnfertilite terimi klinikte fizyolojik ve patolojik infertilite olmak üzere iki başlık altında incelenir.

Fizyolojik infertilite: Oniki-onbeş yaşından küçük olan çocuklarda üreme fonksiyonu olmadığından, menopozdan sonra ise kadınlarda yumurtalıklar fonksiyon görmediğinden fizyolojik infertilite görülür. Gebe kalan kadınlar, bu süre içinde ikinci defa gebe kalamayacaklarından gebelik infertilitesi de fizyolojik infertilitedir. Postpartum dönemde çocuğunu emziren annelerde bir süre için ovulasyon oluşmaz, buna da fizyolojik laktasyon infertilitesi denir.

Patolojik infertilite: Doğurganlık çağındaki çiftlerin kendi arzularına rağmen, evlendikten sonra 10-12 ay içinde çocuk sahibi olmamaları halinde patolojik infertiliteden bahsedilir. Over, hipofiz ve hipotalamusa ait nedenler, hormonal bozukluk, vulva-vagene ait nedenler, servix, uterus ve tüplere ait nedenler, metobolik hastalıklar ve erkek faktörü gibi birçok durumlar patolojik infertiliteye yol açabilir. İnfertilite nedenlerinin %60'ı kadına, %40'ı erkeğe aittir. Patolojik infertilite iki grupta incelenir:

A. Kadında infertilite: Dış genital organ anomalileri, imperfore himen, konjenital vagen yokluğu, vagen ve serviks tümörleri, uterus anomalileri, yumurtalıklarda endometriozis ve diğer tubal hastalıklar, tubada tıkanıklık yapan enfeksiyonlar ve daha pek çok durumlar kadında infertilite nedeni olabilir.

B. Erkekte infertilite: Erkekte üremenin en etkili olduğu dönem 16-45 yaş arasıdır. Fakat bu durum yaşam boyu devam eder. Sperm, testislerde üretilen erkek döl hücresidir. Spermogram yapılarak, sperm sayısı, ölü ya da hareket kabiliyetlerinin tespiti erkek infertilitesinde çok önemlidir.

İnfertil Çiftlerin Değerlendirilmesi

Evli çiftler arzuladığı halde 8-10 ay içinde gebelik oluşmamışsa, erkek ve kadının birlikte tetkik edilmesi gerekir. Yapılan çalışmalar göstermiştir ki infertil çiftlerin %40'ında kadın ve erkek aynı derecede infertiliteden sorumludur.

İnfertil çiftlerden önce iyi bir anamnez alınmalıdır. Kadının ilk adet tarihi, adet düzeni, son adet tarihi, önceki doğum, kürtaj, düşük sayısı, kan grubu, geçirmiş olduğu hastalık ve ameliyatlar, evlilik süresi, cinsel ilişkilerin normal olup olmadığı sorulur. Anamnezden sonra dikkatli bir muayene ile vulva, vagen, servix, uterus, adnexler değerlendirilir. Meme değişimi, kıllanma araştırılır. Aynı şekilde infertil kadının eşi de bir ürolog tarafından muayene edilmelidir. Varikosel olup olmadığı, testislerin durumu, epididim, ductus deferens değerlendirilmelidir.

İnfertilite şikayeti olan çiftlerden istenen tetkikleri şu şekilde sıralayabiliriz.

a. Spermogram: En önemli tetkiktir. Spermatozoidlerin sayısı, hareket kabiliyeti, fertilizasyon yeteneği araştırılır. Erkekte sperm oluşmuyorsa, azospermi olarak ifade edilir ve erkek faktörüne ait sterilize söz konusudur. Normal bir spermogramda 2-6 cm3 hacim, 1 cm3'ünde 40 milyondan fazla sperm sayısı, 1 saatte %60'dan fazla hareketli sperm, %35'de az ölü sperm, 150-600 mg/cm3 fruktoz düzeyi ve %60'dan fazla normal yapıda sperm olmalıdır. Sperma, içerdiği sperm sayısına göre 5 gruba ayrılır:
a-Normospermi:1 cm3 spermada 60-100 milyon sperm olması
b-Oligospermi: 1 cm3 spermada 30-60 milyon sperm olması.
c-Hipospermi:1 cm3 spermada 30 milyondan az sperm olması.
d-Azospermi: Sperm yoktur. Kısırlık söz konusudur.
e-Nekrospermi: Sperm vardır, hepsi ölüdür, kesin kısırlık vardır.
b. Histerosalpingografi: Kadında uterus ve serviksin durumu, konjenital anomaliler, tüplerin açık olup olmadığı görülür.
c.Premenstruel endometrial biopsi (strik kürtaj): Bu yolla alınan parça, patolojide incelenir ve anovulasyon, corpus luteum yetersizliği görülür. Hastanın hormonlarına da baktıktan sonra tedavi yönlendirilir.
d.Post-koital test: Koitustan (cinsel birleşme) sonra servikal mukus mikroskop altında incelenerek spermatozoidlerin mukus içinde hareketli veya ölü olup olmadıkları tespit edilir. Servikal mukusta bulunabilen bir takım antikorlar, spermleri hareketsiz hale getirebilmektedir.

Ovülasyon olup olmadığını anlamak için en az üç siklus boyunca her gün bazal vücut ısısı ölçülür. 28 günlük sikluslarda 14-15. günlerde, vücut ısısının yükselmesi kanda progesteronun yükseldiğini yani yumurtalamanın olduğunu ifade eder. Ayrıca kanda progesteron hormonu takibi, ultrasonik inceleme ile yumurtalıklarda korpus luteumun izlenmesi ya da dijital ovulasyon testi gibi bir takım metotlarla da ovulasyon tespiti yapılabilir.

Bu tetkiklere rağmen, infertiliteyi açıklayacak bir neden bulunamazsa laparoskopi yapılabilir. Ayrıca eşler metobolik ve endokrin hastalıklar yönünden de değerlendirilmelidir.

Tetkiklere başlamadan önce, infertil çiftlere, infertilitenin neden ileri gelebileceği, yapılacak tetkik ve tedavilerin hangi amaca yönelik olduğu, açıkça ifade edilmelidir.
Eğitimsizlik, cinsel soğukluk, aşırı yorgunluk, beslenme bozuklukları, aşırı şişmanlık, uyuşturucu ilaç kullanma gibi çok çeşitli nedenler infertiliteye sebep olabilir.

Tedavi: İnfertilite nedeni ortaya çıkartıldıktan sonra uygun tedavi verilmelidir. Hormon bozukluğu, anovulasyon varsa hormonal tedavi özellikle FSH ve LH verilmektedir. Tubalarda tıkanıklık varsa ya tüp bebek önerilir ya da tübaları açmak için mikrocerrahi operasyonları söz konusu edilir. Uterusta yapışıklıklar varsa, histeroskop ile düzeltilir. Enfeksiyon durumunda uygun antibiyotikler kullanılır. Kadında ve erkekte rastlanabilen genital organlara ait çeşitli şekil bozuklukları, anomaliler, cerrahi yolla giderilmeye çalışılır.

Erkek infertilitesinde artifisiel inseminasyon denilen suni döllenme metodu kullanılır. Erkeğin kendi menisi kullanılırsa homolog inseminasyon, başka erkeğin menisi kullanılırsa heterolog insemimnasyondan bahsedilir; bizim ülkemizde heterolog inseminasyon yasaktır.

İntrauterin İnseminasyon:

Halk arasında aşılama olarak bilinen intrauterin inseminasyon muayenehane şartlarında yapılabil enekonomik bir tedavi şeklidir. Kimyasal yöntemlerle laboratuvarda yıkanan spermlerin sağlıklı ve hızlı hareket eden kısmının seçilerek spekulum takıldıktan sonra steril şartlarda özel inseminasyon kanülü ile ve enjektör yardımı ile rahim içine bırakılmasından ibarettir. Aşılama yapılabilmesi için mutlaka yumurtalıkların çalışması ve ovulasyonun gerçekleşmesi gerekir.Ayrıca ilaçlı rahim filminde tüplerden en az birinin açık olması aşılama için şarttır. Bu işlem bir suni döllenme şeklidir.

Sperm sayısının az, hareketin yetersiz olduğu ve sperm şekil bozukluğu bulunduğu durumlarda, anormal post-koital testte, anti sperm antikorların varlığında ve sebebi belli olmayan infertilite halinde intrauterin inseminasyon yöntemi uygulanmaktadır. Genellikle erkek faktörüne bağlı infertilite durumunda bu yöntem tercih edilir.

Op. Dr. Kutlugül Yüksel
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı

Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"İnfertilite-Kısırlık" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Op.Dr.Kutlugül YÜKSEL'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Op.Dr.Kutlugül YÜKSEL'in izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Kutlugül YÜKSEL Fotoğraf
Op.Dr.Kutlugül YÜKSEL
Ankara
Doktor "Kadın Hastalıkları ve Doğum - Jinekoloji"
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi27 kez tavsiye edildiİş Adresi KayıtlıTavsiyeEdiyorum.com'u sıkça ziyaret ediyor.
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Eğitim - Seminer - Konuşma
■ Uzmanlık alanınızda çeşitli platformlarda konuşma yapıyor ya da eğitim mi veriyorsunuz?

■ İlgi duyduğunuz konu ile ilgili konuşmacı ya da eğitmen arayışında mısınız?

■ O zaman Makronot Ailesi’ne hoş geldiniz!..
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Op.Dr.Kutlugül YÜKSEL'in Makaleleri
► İnfertilite(Kısırlık) Dr.Derya Zerrin GÖKAY
► İnfertilite(Kısırlık) Doç.Dr.Esra Ayşin TONGUÇ
► İnfertilite (Kısırlık) Op.Dr.Müjde KOYUNCU
► Kısırlık (İnfertilite) ve Nedenleri Prof.Dr.Alparslan BAKSU
► Kısırlık (İnfertilite) Nedenleri Dr.H.Yeşim YERÇOK
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 17,012 uzman makalesi arasında 'İnfertilite-Kısırlık' başlığıyla benzeşen toplam 24 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


18:29
Top