2007'den Bugüne 89,675 Tavsiye, 27,648 Uzman ve 19,669 Bilimsel Makale
Site İçi Arama
Yeni Tavsiye Ekleyin!



Çocuklarda Ses (Artikülasyon) Bozukluğu ve Tedavisi
MAKALE #3236 © Yazan Güldane KAVGACI | Yayın Haziran 2009 | 26,930 Okuyucu
ÇOCUKLARDA SES (ARTİKÜLASYON) BOZUKLUĞU VE TEDAVİSİ
Shu.Güldane Kavgacı

Ses (fonolojik) bozukluk ,konuşma seslerinin gelişimsel olarak uygun olmayan üretimi,kullanımı,sunumu,yada ses değişiklikleri gibi konuşma seslerinin organizasyonunda gelişimsel telafuz bozukluğudur.

Artikülasyon bozukluğunda çocuk gelişimsel olarak çıkarması gereken sesleri çıkaramaz konuşma seslerinin gelişimsel seviyesi ile doğru orantılı değildir.
Bozukluğun ciddi olduğu vakalarda durum çocuk 3 yaşlarındayken fark edilir.Daha hafif vakalar 4 ve daha yukarıdaki yaşlarda fark edilir.Çok hafif vakalar ise ancak okul çağında tespit edilir.

Ses bozukluğunda çocuk sesleri çarpıtır, (ditorsiyon) bazı sesleri unutur.Bir sesin yerine başka bir sessi koyar yada konuşmada doğru eklemlemeleri yapamaz.Bazı hafif vakalarda bir veya birkaç konuşma sesinin yanlış çıkarılması söz konusudur.Çocuğun konuşması daha çok küçük çocukların konuşmasına benzer.Ağır vakalarda çocuk bir çok konuşma sesinin yanlış çıkarır ve çocuğun konuşması hepten anlaşılamaz bir haldedir.

SES (ARTÜKÜLASYON) BOZUKLUĞUNUN NEDENLERİ

Nedenleri tam olarak bilinememektedir.İşitme engeli belli başlı nedenlerden biridir Psikolojik etmenler kanıtlanamamıştır. Yayınlarda sosyo ekonomik ve tıbbi etkenler kabul görmektedir.Örneğin kronik gidişli orta kulak enfeksiyonu,düşük doğum tartısı,nöro motor işlev bozukluğu, ihmal,yetersiz yaşam şartları bazı risk faktörleri olarak benimsenmektedir.

SES (ARTÜKÜLASYON) BOZUKLUĞUNUN TEDAVİSİ

Ses bozukluğunun tedavisi yoğun emek sabır,ve itina gerektiren zahmetli bir çalışmadır. Tedavide diğer konuşma bozukluklarında olduğu gibi çocukla yürütülen konuşma terapisi, aile terapisi ,aile danışmalığı yöntemlerinden faydalanılır.Ancak diğer konuşma bozukluklarının tedavisinden farklı olarak ses bozukluklarının tedavisi çocukla daha yoğun ve uzun süre konuşma terapisi yürütülmesini zorunlulu kılar.

Doğru tanılamanın ardından nedenlerin araştırılması yapılır. Önlenebilen nedenler önlenir.Tedavide ilk aşamada çocuk probleminin fakına vardırılarak o güçlüğü yenmesi için istekli hale getirilir.Bu aşamada çocuğun çıkardığı yanlış ses çocuğa fark ettirilir.çocuğun söylediği yanlış sesli sözcüklerin doğrusu ona dinlettirilir. Önce yanlışı sonra doğrusu söylenerek ve dinlettirilerek çocuğa doru ile yanlış arasındaki fark buldurulmaya çalışılır.
Bundan sonraki ikinci aşamada yanlış söylenen sözlerin düzeltilmesine başlanır.Çocuğun bozuk çıkardığı seslerden farkına vardıkları ele alınır.Onların doğrusunun nasıl çıkarılacağı çocuğa öğretilir.Bu aşamada işitme eğitimi çok önemlidir İlk önce çocuğa iyi bir dinleme alışkanlığı verilmelidir.Çocuk yanlış çıkardığı sesin dorusunu defalara duymalı ve işitmeli ; essin doğrusunun çocuğun işitme merkezine iyice yerleştirilmesi sağlanmalıdır.Bu işlemler çok değişik yollarla sağlanabilir, Hece olarak, sözcük ve tümce içinde ve öykü içinde verilebilir.Daha sonra bu sesin doğrusunun çıkarılmasına başlanır.Doğru ses, uyarı, taklit, fonetik seslenme ve doğru sesli sözcükler yoluyla pekiştirilir. Çocuğa ayna ile doğru sesi hem kendisinin hem de terapisttin nasıl çıkardığı gösterilir.

Eğer çocuk birden fazla sesi yanlış çıkarıyorsa dudak ve dil hareketleri izlenerek önce öğretilmesi kolay sesler ele alınır.Doğru çıkarılan sesin pekiştirilmesi de önemlidir.bunun için çocuk çıkarmayı öğrendiği sesi ayrı bir ses olarak, anlamsız hecelerle ve kasıtlı yanlışlar yaparak pekiştirir.

Tedavinin üçünçü aşamasında çocuğa doğru çıkarmayı öğrendiği sesleri konuşma içinde kullanmasını öğretmeye başlanır.Öce ses sözcük içinde rahatça kullanılır hale getirilir.Daha sonra konuşma içinde kullanılmasına başlanır.Bütün bu çalışmalar yürütülürken terapist çocuğu daima kendi öğrendiği sesi başkalarının nasıl kullandığını izlemeye ve gözlemlemeye yönlendirmelidir.

Ses bozukluklarında işitme kaybı fazla olan çocuklarda dudaktan okuma çalışmalarından daha fazla yararlanılır. Dudaktan okuma konuşan kişinin ağız ve yüz hareketlerine bakarak ne dediğini anlama işidir.Orta ve ağır derecede işitme kaybı olan çocuklar bu tekniği kullanmak zorundadır.Dudaktan okuma öğrenimine üç yaşından sonra başlanılmalıdır. Bu tekniğin öğretilmesinde abartmadan doğal olarak orta hızda normal ses tonu ile konuşmak önemlidir Türkçe deki seslerin yarısına yakın bir kısmı dudak sesidir.Dudaktan okuma çocuk için zahmetli ve yorucudur.Çocuğun öğretimine önce bir kelimeden başlanmalı ve tercihen bu ilk kelime çocuğun tanıdığı bir oyuncağı olmalıdır.

Ses bozukluklarının tedavisinde önce çocuğun konuşma organlarını doğru bir biçimde kullanabilmesi çok önemlidir Tedavi süresinde çocuk gözlemlenerek bu organların doğru kullanılmasına yönelik olarak gerektiğinde nefes, çene, dil, gırtlak, yanak egzersizleri kullanılması gerekir.

Çocuk kelimeleri tam olarak söylemese bile bazı sesler çıkararak tepkide bulunur.Çocuğun çıkardığı sesler hemen kaydedilmeli ve bu çıkardığı seslerden başlanarak ses çıkarması için teşvik edilmelidir.Bundan sonra çocuğun çıkardığı sesler ve söylediği kelimeler doğru telafuz edilerek yeni kelimeler öğrenmesine yardım edilir.

Terapist işitme kaybı fazlaca olan çocuklarda umutsuz olmamalı çocukta mutlaka bir işitme kalıntısının bulunduğunu aklının bir köşesine alarak bu işitme kalıntısını en iyi şekilde çocuğun hizmetine sunmanın çarelerinin aramalıdır.Çocuğun en küçük başarısı söz ve beden dili ile ödüllendirilerek çocuğun motivasyonu arttırılmaya çalışılmalıdır.
Ses bozukluğu tedavisinde dolaylı anlamları yorumlama ,sözel olmayan kuralları öğrenme,sosyal iletişim için gerekli olan işlemleri öğrenme ve kullanma (sıra bekleme,göz teması kurma,bedensel mesajları anlama,ve uygun tepkiyi verebilme ) konuların ele alınması ve bu yeteneklerin geliştirilmesi gerekmektedir.

Aynı şekilde sözel olmayan hareketsel ifadelerinde işlenmesi gerekmektedir.Örneğin şakanın veya alayın anlaşılması bu sözsüz iletişim şifrelerinin uygun şekilde sökülüp uygun tepkinin verilmesine bağlıdır.Bu bedensel mesajlar ve ip uçlarının sökülüp anlamlandırılamaması kişiler arası ilişkilerde ve çocuğun sosyal becerilerinin gelişiminde bazı sorunlara zemin hazırlar.

Sağaltımda çocuğun çıkardığı her ses bir kazanın olmakla birlikte esas amaç çocuğun duygu ve düşüncelerini başkalarına ifade edbilmesi ve başkalarının duygu ve düşüncelerini dil, dudaktan okuma ve mimiklerden de yararlanarak anlayabilme becerisinin geliştirilmesidir.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Çocuklarda Ses (Artikülasyon) Bozukluğu ve Tedavisi" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Güldane KAVGACI'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Güldane KAVGACI'nın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     2 Beğeni    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Güldane KAVGACI Fotoğraf
Güldane KAVGACI
İstanbul (Online hizmet de veriyor)
Psikoloji Uzmanı
Psikoterapist, Aile ve Evlilik Terapisti,cinsel Terapist
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi210 kez tavsiye edildiİş Adresi KayıtlıTavsiyeEdiyorum.com'u sıkça ziyaret ediyor.
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Güldane KAVGACI'nın Makaleleri
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 19,669 uzman makalesi arasında 'Çocuklarda Ses (Artikülasyon) Bozukluğu ve Tedavisi' başlığıyla benzeşen toplam 38 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Cinsel Terapist Ne Yapar? Kasım 2019
► Vajinismus Tedavisi Kasım 2013
► Vajinismus Belirtileri Nisan 2012
► Vajinismus Nedenleri Mart 2012
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


19:39
Top