2007'den Bugüne 80,875 Tavsiye, 25,751 Uzman ve 18,025 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!




Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Diabetik Nöropati Nedir? Nedenleri ve Korunma Yolları
MAKALE #6990 © Yazan Prof.Dr.Burhanettin ULUDAĞ | Yayın Mayıs 2011 | 8,175 Okuyucu
Diyabetik Nöropati

Diabetik nöropati nedir? Hangi tipleri vardır?

Diyabetik nöropati, uzun süreli Tip I veya Tip diabetes mellitus seyri sırasında periferik sinir sisteminde hasar oluşmasıdır ve diabetik retinopati ve diabetik nefropati gibi komplikasyonlarından biridir.

Hastalarda hiç bir belirti veremeyebileceği gibi el ve ayaklarda ağrı, uyuşma, iğnelenme belirtilere neden olabilir. İlerlemiş vakalarda kaslarda güçsüzlük, dokularda beslenme bozuklukları, ciltte renk değişikliklerine neden olabilir. Diabetik nöropati kol bacak gibi uzuvları etkilediği gibi, barsak, üriner, seksüel fonksiyonlar, kalp gibi iç organ ve sistemleri de etkiliyebilir.

Diyabet toplumda %7 ‘nin üzerinde görülmektedir. Diyabetik hastaların yaşam boyu %60-70’inde diabetik nöropati gelişmektedir. Diabetik nöropati, diabetin başlamasından sonra herhangi bir zamanda ortaya çıkabilirse de yaş, hastalık süresi, uzun boy, sigara, kolesterol, hipertansiyon gibi faktörlerle ortaya çıkma olasılığı artar. Diabet süresi 10 yılı aşmış hastalarda diabetik nöropati ortaya çıkma riski oldukça artmıştır. Kötü kan şekeri kontrolü, obesite ve hipertansiyonun varlığı bu riski daha da yükseltir.

Diabetik nöropatinin nedenleri nelerdir?

Yapılan araştırmalar kan şekeri veya glukoz yüksekliğinin sinir hasarının temel nedeni olduğunu göstermektedir. Diabette sinir hasarı ,metabolik nedenlerle periferik sinir aksonlarında beslenme bozukluğu, kılcal damar dolaşımında yetmezliğe bağlı iskemi, yüksek kan yağları , otoimmun (bağışıklık sisteminin organizmanın kendisine saldırısı) olarak sinir hasarı, karpal tünel sendromu gibi mekanik nedenler, sinir dokusundaki hasara kalıtsal yatkınlık, alkol ve sigara kullanımı gibi faktörlerin etkisi ile oluşmaktadır.

Diabetik nöropatinin belirtileri nelerdir?

Diabetik nöropatinin belirtileri etkilenen sinirlere, etkilenme şiddetine ve hastalığın süresine bağlı olarak değişiklik gösterir. Hastalığın başlangıcında ellerde, ayak uçlarında hafif uyuşma, karıncalanma, yanma, üşüme gibi belirtiler varken ilerlemiş vakalarda, şiddetli ağrılar, deride renk değişiklikleri, kaslarda erime gibi belirtiler eklenir. Daha ileri vakalarda diabetik otonomik nöropati denilen, mide barsak, kalp gibi iç organları da etkiliyen belirtiler görülmeye başlanır. Kalbe ait otonomik ve ağrı sinir liflerinin hasarı ile sessiz miyokard enfarktüsü denilen, hastanın farketmediği kalp krizleri de diyabetin seyri içinde karşılaşılabilen nadir durumlardan biri olur.

Diabetik nöropatide periferik sinir sistemi değişik şekillerde etkilenebilir. En sıklıkla el ve ayaklarda uçları tutan (distal), simetrik, hem duysal hem de motor sinirleri etkiliyen tipi görülür. Bunlar dışında yalnız bir siniri etkiliyen, birden çok tek siniri etkiliyen tipleri de görülebilir. Ayrıca kafa sinirlerinde de hasar oluşturabilir. Otonomik nöropati, ani tansiyon düşüklükleri (hipotansiyon) veya kalp ritm problemlerine yol açabilmesi ile en çekinilen tiplerinden biridir.

Diabetik nöropati, periferik sinir uzantılarının kılıf yapılarını tutabildiği gibi (miyelin kılıfı) doğrudan aksonu veya her ikisini birden etkiliyebilir. Bu etkilenmenin türü de hastalığın belirtilerinde değişikliğe neden olabilir.

Diabetik nöropatide görülebilen yakınma ve belirtiler:

El ve ayaklarda parmak uçlarından başlayarak uyuşma, yanma, karıncalanma, üşüme, iğnelenme
El ve ayak kaslarında erime
Bulantı, kusma, kabızlık, gece ishalleri
Ani ayağa kalkmalarda tansiyon düşmesine bağlı göz kararması, baygınlık hissi (ortostatik hipotansiyon)
İdrar tutmada güçlük (kaçırma veya yapamama)
Mesane sorunları
Erkekte sertleşme sorunları, kadınlarda cinsel disfonksiyonlar
Kilo kaybı

Diabetik nöropati tipleri nelerdir?

Diyabetik nöropati sınıflandırma için periferik, kraniyel, otonomik, proksimal ve fokal olmak üzere alt tiplere ayrılabilir.

Distal simetrik periferik nöropati:

En sık görülen diabetik nöropati türüdür. Ayaklarda daha belirgin olmak üzere el ve ayaklarda duyu ve motor sinirlerin birlikte veya yalnızca duyu sinirlerinin tutulduğu formlarda karşımıza çıkabilmektedir. Bu tutuluş sonunda el ve ayak uçlarında, uyuşma, keçeleşme, yanma, ağrı elektrik çarpması, iğne batması şeklinde belirtiler olabilir. El ve ayak kaslarında erime görülebilir. Etkilme sağ ve solda simetrik yani aynı oranda olur.

Kraniyel nöropati:

Kafa sinirlerinin tek veya çoklu tutuluşları şeklinde görülür. Yüz felci (7. kraniyel sinir), göz kaslarında tutuluş (3. ve 6. kraniyel sinir felci) ve trigeminal sinir tutuluşları en sık görülenleridir. 3. kraniyel sinir felci (okulomotor sinir felci) göz kapağında düşüklük, ve bir gözde içe yukarı ve aşağı bakamama belirtileri gösterir. Bunun sonucunda çift görme yani diplopi oluşur. Ağrısızdır ve pupilla (göz bebeği) tutuluşu olmaz.

Fokal nöropati:

Bir sinir yada sinir grubunda ani tutuluş ile ile kas güçsüzlüğü ve ağrı gelişmesidir. Bedendeki herhangi bir sinir veya sinir grubu hasara uğrayabilir (mononöropati)

Otonomik nöropati

Otonomik nöropati sindirim, dolaşım, barsak, mesane, üriner ve fekal sfinkterler, solunum, göz, seksüel ve terleme fonksiyonlarında bozukluklara yol açar. Bu hastalarda küçük çaplı sinir liflerinin daha fazla etkilenmiş olması nedeniyle ağrı ve düşmüş kan şekeri düzeylerine karşı olan terleme halsizlik gibi belirtileri hissetmeme söz konusu olabilir. Bu durum tehlikeli hipoglisemilerin hasta tarafından farkedilmemesi sonucunda ciddi riskler oluşturabilir.

Proksimal nöropati:

Diyabetik amiyotrofide denen uyluk ve omuz çevresini tutabilen, oldukça ağrılı ve kas erimesine ve kas güçsüzlüğüne yol açan nöropatilerdir. Daha nadir olarak interkostal sinirleri tutarak göğüs ve batın üzerinde ağrılı alanlar ve kas güçsüzlüğüne yol açabilir.

Diabetik nöropatiden nasıl korunulabilir?

Kan şekerinin iyi kontrolü diabetik nöropatiden korunmanın en iyi yoludur. Ancak bu konuda genetik eğilimlerin rolü bulunduğu ileri sürülür ve gizli şeker denilen yalnızca oral glukoz tolerans testi bozuk hastalarda bile diabetik nöropati gelişebilmektedir. Bu durumda yapacak birşey yok diyerek gereken önlemleri almamak doğru değildir. Diabetik nöropati gelişiminde değiştirilebilir risklerin azaltılması doğru olacaktır. Kan yağlarının düşürülmesi, alkol ve sigara tüketiminin bırakılması bunlardan bazılarıdır.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Diabetik Nöropati Nedir? Nedenleri ve Korunma Yolları" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Prof.Dr.Burhanettin ULUDAĞ'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Prof.Dr.Burhanettin ULUDAĞ'ın izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     1 Beğeni    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Yazan Uzman
Burhanettin ULUDAĞ Fotoğraf
Prof.Dr.Burhanettin ULUDAĞ
İzmir
Doktor "Nöroloji"
TavsiyeEdiyorum.com Üyesi7 kez tavsiye edildiİş Adresi Kayıtlı
Psk. M. Berk KARAOĞLU
■ Çocuk ve Ergen Psikolojisi
■ Aile Terapileri
■ Bireysel Psikoterapi
■ Cinsel Terapiler
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Prof.Dr.Burhanettin ULUDAĞ'ın Makaleleri
► Kadın Kanserleri ve Kanserden Korunma Yolları Op.Dr.Furkan KAYABAŞOĞLU
► Diabetik Retinopati Op.Dr.Serkan DAĞDELEN
► Nöropatiler ve Diyabetik Nöropati Prof.Dr.Burhanettin ULUDAĞ
► Diyabet ve Sinir Hasarı (Nöropati) Prof.Dr.Metin ÖZATA
► Dıabet ve Sinir Hasarı (Nöropati) Prof.Dr.Metin ÖZATA
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 18,025 uzman makalesi arasında 'Diabetik Nöropati Nedir? Nedenleri ve Korunma Yolları' başlığıyla benzeşen toplam 79 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► Gece Bacaklara Giren Kramp ve Kasılmalar ÇOK OKUNUYOR Haziran 2011
► Yanan Ayak Sendromu Mayıs 2011
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


11:11
Top