2007'den Bugüne 74,765 Tavsiye, 24,653 Uzman ve 16,925 Bilimsel Makale
Site İçi Arama Arayın :
Yeni Tavsiye Ekleyin!



Obsesif-Kompulsif Bozukluk
MAKALE #7051 © Yazan Psk.İlkten ÇETİN | Yayın Haziran 2011 | 3,368 Okuyucu
OBSESİF-KOMPULSİF BOZUKLUK

Obsesif-kompulsif bozukluk, istem dışı gelen, bireyi tedirgin eden, benliğe yabancı, bilinçli çaba ile kovulamayan, yineleyen düşünceler ( obsesyon) ve çoğu kez bu saplantılı düşünceleri etkisizleştirmek için yapılan, istem dışı, yinelenen hareketler ya da zihinsel eylemler (kompulsiyon) ile belirli bir ruhsal bozukluktur.

Obsesyonlar istenmeden gelen ve uygunsuz olarak yaşanan ve belirgin anksiyete ya da sıkıntıya neden olan, sürekli düşünceler, dürtüler ya da düşlemlerdir. İstenmeden gelmeleri ve uygunsuz bir nitelikte olmaları “benliğe yabancı (ego distonik)” olduklarını göstermektedir. Kişi, obsesyonel düşüncelerini, dürtülerini ya da düşlemlerini kendi zihninin bir ürünü olarak görür.

Kompulsiyonlar yineleyici davranışlar (el yıkama, sıraya koyma, kontrol etme gibi) ya da zihinsel eylemlerdir (dua etme, sayma, sözcükleri sessiz bir biçimde yineleme gibi). Kompulsiyonların amacı anksiyete ya da sıkıntıdan korunmak ya da bunları azaltmaktır. Haz almak ya da doyum sağlamak değildir. En sık görülen kompulsiyonlar; yıkanma, temizleme, sayma, kontrol etme, güvence isteğinde olma, sıraya koyma, yineleyen eylemlerde bulunmadır. Genellikle, obsesyonlar bir TEHDİT, kompulsiyonlar ise bu tehdide karşı bir TEDBİR niteliğindedir.

Hem obsesyon hem de kompulsiyon benliğe yabancıdır ve kişi bunun saçma ya da mantıksız olduğunun farkındadır. Obsesyon ya da kompulsiyondan herhangi birinin bulunması obsesif-kompulsif bozukluk tanısının koyulması için gereklidir. Ayrıca, kişinin bunu, aşırı, mantıksız ya da saçma bulması, bunun için aşırı zaman harcaması ya da bu durumun kişide sıkıntı yaratması ve işlevselliğini önemli ölçüde bozması gereklidir.
Obsesif-kompulsif bozuklukta dört ana örüntü vardır.
  1. Bulaşma obsesyonu en sık görülen obsesyondur ve buna bağlı yıkama, temizleme kompulsiyonu yer alır. Yağ, mikrop, çöp, sperm, dışkı, idrar, toz, vb. nesnelerden korkulmaktadır. Yıkanma, temizlenme yanında kaçınma, evden dışarı çıkmama eşlik edebilmektedir.
  2. Kuşku duyma obsesyonu ile kontrol etme kompulsiyonu ikinci grupta yer almaktadır. Bu obsesyon çoğu zaman bir tehlikeye işaret eder, ocağın açık unutulması, ya da kapının kilitlenmesinin unutulması, bir trafik kazasında birini yaralayıp yaralamadığı gibi. Bunun kapsamında elektrikli ya da gazlı ev aletlerini, kapı ya da pencere kilitlerini v.b. kontrol bulunmaktadır.
  3. Herhangi bir kompulsiyon olmadan, zihne yerleşen obsesyonlardır. Bu obsesyonlar genellikle cinsel, saldırgan ya da dinsel bir eylemle ilintili (çocuğunu yaralama ya da sokakta, camide bağırarak açık saçık şeyler söyleme, namaz kılarken zihnine Tanrıya küfür etme takıntısının gelmesi, tekrar tekrar ortaya çıkan pornografik görüntüler, gibi) yineleyici düşüncelerdir ve hasta bu düşüncelerinden ötürü suçluluk, utanç duymaktadır.
  4. Sık görülen diğer bir örüntü de, simetri ya da kesin olma obsesyonudur. Nesnelerin ya da olayların belli bir düzen içinde olmasına yöneliktir. Bunun karşılığında ise düzenleme kompulsiyonu görülmektedir.
Obsesif-kompulsif bozukluğun yaşam boyu yaygınlığı %1-3 olarak bildirilmektedir. Ortalama başlangıç yaşı ise 20’dir. Genelde hastaların üçte ikisinde belirtiler 25 yaşından önce başlamaktadır. Başlangıç yaşı ergenlik ya da çocukluk yıllarına dek uzanabilmektedir. Bazı vakalarda 2 yaş gibi çok küçük yaşlarda da başlayabilmektedir. Erişkinlerde kadın ve erkeklerin bu hastalığa yakalanma oranları birbirine yakındır.
Genellikle uzun süreli bir hastalıktır. Gidiş bazı hastalarda dalgalanma, bazı hastalarda da süreklilik göstermektedir. Hastaların % 20-30’unda belirgin bir düzelme, %40-50’sinde orta düzeyde bir düzelme, %20-40’ında ise aynı düzeyde kalma ya da kötüleşme olduğu bildirilmektedir.

Obsesif-kompulsif bozuklukta temel tedavi yaklaşımı ilaç tedavisidir. İlaç tedavisine ek olarak bilişsel-davranışçı tedavilerin birlikte uygulanmasının belirtileri önemli ölçüde azalttığı bildirilmektedir. Bilişsel-davranışçı terapilerde, üstüne gitme, tepki önleme (tepki durdurma), doyum noktasına gelme (satürasyon) (özellikle obsesyonel düşüncelerin kontrol altına alınması aşamasında) teknikleri yararlı olmaktadır. Bu tedavilerin, hastaların %60-75’inde başarılı sonuçlar verdiği bildirilmektedir.
Yazan
Bu makaleden alıntı yapmak için alıntı yapılan yazıya aşağıdaki ibare eklenmelidir:
"Obsesif-Kompulsif Bozukluk" başlıklı makalenin tüm hakları yazarı Psk.İlkten ÇETİN'e aittir ve makale, yazarı tarafından TavsiyeEdiyorum.com (http://www.tavsiyeediyorum.com) kütüphanesinde yayınlanmıştır.
Bu ibare eklenmek şartıyla, makaleden Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa uygun kısa alıntılar yapılabilir, ancak Psk.İlkten ÇETİN'in izni olmaksızın makalenin tamamı başka bir mecraya kopyalanamaz veya başka yerde yayınlanamaz.
     Beğenin    
Facebook'ta paylaş Twitter'da paylaş Google Plus'da paylaş Linkin'de paylaş Pinterest'de paylaş Epostayla Paylaş
Makale Kütüphanemizden
İlgili Makaleler Psk.İlkten ÇETİN'in Makaleleri
► Obsesif Kompulsif Bozukluk - Okb Uzm.Psk.Gonca RASLAYAN
► Obsesif Kompulsif Bozukluk Psk.Ecem ŞAHİN
► Obsesif Kompulsif Bozukluk Psk.Gonca BAĞLAR
► Obsesif Kompulsif Bozukluk Psk.Tuncay ÇALIKOĞLU
► Obsesif-Kompulsif Bozukluk Psk.Dnş.Sezen SALİHOĞLU
► Obsesif Kompulsif Bozukluk Psk.Gülçin DÖNMEZ FİDAN
TavsiyeEdiyorum.com Bilimsel Makaleler Kütüphanemizdeki 16,925 uzman makalesi arasında 'Obsesif-Kompulsif Bozukluk' başlığıyla benzeşen toplam 25 makaleden bu yazıyla en ilgili görülenleri yukarıda listelenmiştir.
► "Değer"Siz Misiniz, "Değersiz" Misiniz ??? ÇOK OKUNUYOR Nisan 2016
► İletişimde Kendini İfade Etmenin Yolları ÇOK OKUNUYOR Temmuz 2013
► Kendini Önemsiz ve Değersiz Hissetme ÇOK OKUNUYOR Mart 2013
► Öfke Kontrolü Mayıs 2012
Sitemizde yer alan döküman ve yazılar uzman üyelerimiz tarafından hazırlanmış ve pek çoğu bilimsel düzeyde yapılmış çalışmalar olduğundan güvenilir mahiyette eserlerdir. Bununla birlikte TavsiyeEdiyorum.com sitesi ve çalışma sahipleri, yazıların içerdiği bilgilerin güvenilirliği veya güncelliği konusunda hukuki bir güvence vermezler. Sitemizde yayınlanan yazılar bilgi amaçlı kaleme alınmış ve profesyonellere yönelik olarak hazırlanmıştır. Site ziyaretçilerimizin o meslekle ilgili bir uzmanla görüşmeden, yazı içindeki bilgileri kendi başlarına kullanmamaları gerekmektedir. Yazıların telif hakkı tamamen yazarlarına aittir, eserler sahiplerinin muvaffakatı olmadan hiçbir suretle çoğaltılamaz, başka bir yerde kullanılamaz, kopyala yapıştır yöntemiyle başka mecralara aktarılamaz. Sitemizde yer alan herhangi bir yazı başkasına ait telif haklarını ihlal ediyor, intihal içeriyor veya yazarın mensubu bulunduğu mesleğin meslek için etik kurallarına aykırılıklar taşıyorsa, yazının kaldırılabilmesi için site yönetimimize bilgi verilmelidir.


20:44
Top