Evliliklerde Yaşanan Cinsel Sorunlar
|
Evliliklerde karşılaştığımız en önemli sorunlar arasında cinsel sorunlar yer almaktadır. Eşlerden birinde ya da her ikisinde görülen herhangi bir cinsel işlev bozukluğu çiftler arasında iletişim bozukluklarına, çatışmalara, aldatmaya ve boşanmaya kadar giden sorunlara yol açabilmektedir.
Bir evlilikte cinselliğin sağlıklı bir şekilde yürümesi için bazı temel öğeler vardır. * Sağlıklı anatomik ve fizyolojik yapı * Uygun fiziksel ve duygusal cinsel uyaran * Uyaranın algılanmasını önleyen etkenlerin olmaması * Cinselliği olumlu yönde etkileyen etkenler Bu öğelerden biri yada bir kaçında eksiklik olduğunda çiftler arasında cinsel sorunlar gözlemlenmekte ve bu sorunlar sadece cinsel yaşamı değil evliliğin diğer alanlarını da etkilemektedir. Evliliklerde görülen cinsel sorunların bir sınıflandırması yapacak olursak(DSM-IV, 1994) 1. İstek bozuklukları: a. Azalmış (hipoaktif) cinsel istek bozuklukları b. Cinsel tiksinti bozuklukları 2. Uyarılma bozuklukları: a. Kadında cinsel uyarılma bozuklukları b. Erkekte erektil bozukluk (sertleşme bozukluğu) 3. Orgazm bozuklukları: a. İnhibe kadın orgazmı b. İnhibe erkek orgazmı c. Prematür ejakulasyon (erken boşalma) 4. Cinsel ağrı bozuklukları: a. Disparoni b. Vajinismus 5. Başka türlü adlandırılmayan cinsel işlev bozuklukları Cinsel işlev bozuklarının kısaca bir tanımı yaparsak.. Cinsel İlgi ve İstek Bozuklukları Sürekli olarak ya da yineleyici bir biçimde cinsel fantezilerin ve cinsel etkinlikte bulunma isteğinin az olması, hiç olmaması ile karakterizedir. Kadınlar arasında ise en sık rastlanan başvuru nedenidir. Kadında Cinsel Uyarılma Bozuklukları Cinsel aktivitenin uyarılma aşamasında fizyolojik değişikliklerin olmamasına bağlı bir bozukluktur. Cinsel uyarılma bozukluğunda tüm uyarma veya uyarılma çabalarına karşın fizyolojik değişiklikler oluşmamakta ve uyarılma ile ilgili haz verici duyumlar alınamamaktadır. Erektil İşlev Bozukluğu Erektil yetmezlik cinsel aktiviteyi tamamlamak için gerekli ereksiyonun oluşmasında veya sürdürülmesinde ortaya çıkan tekrarlayıcı ve inatçı yetersizlik olarak tanımlanabilir. Kadın Orgazm Bozukluğu Kadının hiç orgazm olamaması, çok geç orgazm olması veya yeterli uyarıya rağmen orgazma ulaşmanın çok güç olmasıdır. Bu durum anksiyeteye (içsel sıkıntılara) yol açar ve sonuçta kişinin kendi kendine olan saygısı yitirmesi ve depresyon ile sonuçlanabilir. Erken Boşalma (Prematür Ejakülasyon) Erken boşalma, genellikle eşin cinsel doyuma ulaşmasından önce oluşan ejakülasyon olarak tanımlanabilir. Boşalma Yetmezliği (Retarde Ejakülasyon) Yoğunluğu ve süresi yeterli bir cinsel etkinlik sırasında, olağan bir cinsel uyarılma evresi sonrası, sürekli ya da yineleyici bir biçimde orgazmın gecikmesi ya da olmaması şeklinde tanımlanır Cinsel Ağrı Bozuklukları Vaginismus : Vajen girişindeki kasların spazmı sonucu, cinsel birleşme girişiminin olanaksız hale geldiği ya da son derece ağrılı olduğu durumdur. Disparoni : Ağrılı cinsel birleşme anlamına gelir. Cinsel İşlev Bozuklarının Nedenleri: Psikolojik Nedenler: Cinsel işlev bozukluklarını hazırlayan, ortaya çıkaran ve sürdüren bazı faktörler vardır: Hazırlayan Faktörler a) Ailenin ve toplumun cinselliğe bakış tarzı b) Aşırı tutucu, dindar yetiştirilme biçimi c) Eksik ya da yanlış cinsel bilgi d) Cinsellikle ilgili gerçek dışı beklentiler e) Anne baba arasındaki olumsuz ilişki biçimi f) Erken travmatik yaşantılar g) Eşler arasındaki iletişim biçimi h) Uyarılma eşiğinin yüksek olması j) Nevrotik kişilik özellikleri k)Yakınlaşma sorunları l) Ayrılık anksiyetesi m) Cinsel istismara maruz kalma, tecavüz vb. Ortaya Çıkaran Faktörler a) Eşler arasındaki uyumsuzluk b) Cinsel iletişim sorunları c) Eşin cinsel bir sorununun olması d) Performans anksiyetesi e) Fiziksel ya da psikiyatrik hastalıklar f) Yorgunluk ve stress g) Aşırı alkol ve ilaç kullanımı h) Hamile kalma korkusu j) Evlenme k) Evlilik öncesi ve dışı ilişkiler l) Travmatik cinsel yaşantı vb. Sürdüren faktörler: a) Sorunun çözümü ile ilgili yanlış uygulamalar b) Çok sık cinsel ilişkide bulunma c) Cinsel ilişkiden kaçınma d) İlişkiye kendini verememe e) Performans anksiyetesi f) Suçluluk ve utanç duyguları g) Eşin tepkileri vb. Fizyolojik nedenler: 1-Hastalıklar Sistemik hastalıklar Karaciğer hastalıkları Endokrin bozukluklar Lokal genital hastalıklar Cerrahi girişimler Nörolojik bozukluklar Damar hastalıkları 2-İlaçlar Psikotroplar Stimülanlar Halusinojenler Antikolinerjikler Antiadrenerjikler Mizaç düzenleyicileri Sedatifler Hormonlar Nörotransmitterler Cinsel işlev bozuklukları tedavi edilmediği taktirde kişisel ilişkilere zarar veren, cinsel deneyimlerden keyif almayı engelleyen ve uzun dönemde kişinin kendine olan saygısını zedeleyen bir durumdur. Cinsel sorunların tedavisi dört aşamadan oluşur: 1- Eğer fizyolojik kökenli bir sorun varsa fiziksel nedenleri ortadan kaldırma ve etkisizleştirme, 2- Psikolojik anlamda cinsel sorunun görünen nedenini ortadan kaldırma ve etkisizleştirme, 3- Psikolojik anlamda derindeki nedenlerini ortadan kaldırma ve etkisizleştirme, 4- Başarılı cinsel deneyimler oluşturma. Bu çerçevede cinsel sorunların tedavisinde birkaç temel prensiple yaklaşılır: *Cinsel eğitim verme, *Cinsel iletişimi arttırma, *Cinsel davranışı değiştirme ve etkili seks tekniği öğretme, *Yıkıcı seks rollerini ve yaşam biçimlerini değiştirme, *Performans anksiyetesinin giderilmesi, *Değişiklik için karşılıklı sorumluluğun önemini belirtme Cinsel işlev bozukluklarının tedavisinde ev ödevleri önemli bir yer tutar. Bu ödevlerin amacı, çiftlere cinsel ilişkinin cinsel birleşmeden ibaret olmadığını anlatmak, çiftlerin cinsel iletişimini güçlendirmeye sağlamaya çalışmak, performans kaygısını azaltmaya çalışmak, çiftelerin birbirini yeniden keşfetmelerini sağlamaya çalışmak, cinsel beklentileri hakkında yeni bakış açıları geliştirmelerini sağlamak, cinsel sorunların yinelenmesinin önlenmesini sağlamak için yanlış davranışların değiştirilip yerine doğru davranışların konulmasını sağlamaktır. Danışanların özgün sorunlarına ve çiftlerin kişilik özelliklerine uygun ,hem tek başına hem de eşiyle birlikte uygulaması gereken ev ödevlerine örnek olarak, uyarılma noktalarının keşfedilmesi, mastürbasyon, masaj, cinsel birleşeme teknikleri vb. verilebilir. Ev ödevlerinde eşlerin aktif katılımı ve desteği cinsel terapinin başarısı açısından son derece önemlidir Sonuç olarak cinsel terapi cinsel işlev bozukluklarının iyileşmesinde çok başarılı sonuçlar elde edilir. Önemli olan, bir uzmana gecikmeden başvurulması ve sorunun üzerine cesaretle gidilmesidir. Psikolog Eylem Ayrancı Kaynak: Prof. Dr. Hamdullah Aydın http://www.gata.edu.tr/dahilibilimler/ruhsagligi/dersnot%205.3.doc
|
|||||
|
Kütüphanemizden İlginizi çekebilecek
diğer bazı makaleler:
|
|||||
|
|
